اطلاع‌رسانی در مورد هدایت تحصیلی ضعیف بود/ آینده رشته‌های نظری روشن نیست

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از خطب شکن، شیوه‌ای که امسال تحت عنوان «هدایت تحصیلی» برای انتخاب رشته‌ی دانش آموزان سال نهم به کار گرفته شده، مشکلاتی را برای بسیاری از دانش آموزان این مقطع به وجود آورده است.

در گذشته انتخاب رشته بیشتر بر اساس میل و علاقه‌ی دانش آموزان صورت می‌گرفت و باعث ایجاد توسعه‌ی نامتوازنی در رشته‌های مختلف تحصیلی می‌شد. ضمن این که این شیوه باعث سرازیر شدن سیل دانش آموزان به دانشگاه‌ها شده بود که خروجی آن، افرادی صاحب مدارک دانشگاهی و بدون مهارت بود که تنها به دنبال استخدام در دستگاه‌های دولتی بودند.

خطب شکن به بهانه‌ی عملیاتی شدن این شیوه‌ی جدید انتخاب رشته، گفتگویی با سعید برجیس، مسئول آموزش اداره‌ی آموزش و پرورش آران و بیدگل ترتیب داده است تا علاوه بر بررسی ابعاد این طرح، شرایط دانش آموزان شهرستان را نیز جویا شود.

به نظر می‌رسد شیوه‌ی جدید هدایت تحصیلی باعث سردرگمی دانش آموزان و پدر و مادرها در سراسر کشور شده است. این نکته بیشتر به خاطر اطلاع رسانی نامناسب بوده است…

بسیاری از اعتراضاتی که از سوی خانواده‌ها رخ می‌دهد، به این خاطر است که متاسفانه اطلاع رسانی ابتدایی که باید برای تعیین وضعیت دانش آموز صورت می‌گرفت ضعیف بوده است. در واقع از سه سال پیش که دانش آموز وارد مقطع متوسطه اول می‌شد باید روند هدایت تحصیلی هم برای دانش آموز و هم برای خانواده معرفی می‌شد و مشخص می‌بود. به دلیل این ضعف، اشرافی که باید دانش آموز، خانواده و مشاوران تحصیلی به این شرایط می‌داشتند، وجود ندارد، هر چند در جلساتی که در سال‌های گذشته با مدیران و مشاوران برگزار می‌شد، در مورد این شیوه اطلاع رسانی حداقلی شده بود. با این حال نحوه‌ی عملیاتی شدن آن نیاز به زمان بیشتر و اطلاع رسانی صحیح تری داشت.

خود آموزش و پرورش هم تمایل دارد به جای رشته‌های نظری دانش آموزان در رشته‌های کاردانش و فنی حرفه‌ای تحصیل کنند. آیا این نکته صحیح است؟

آینده‌ی تحصیلی رشته‌های نظری زیاد روشن نیست. وضعیت رشته‌های نظری در سال‌های گذشته موجب شده دولت‌مردان و سیاست‌ گذاران آموزشی برای ورود به این رشته‌ها محدودیت ایجاد و آنان را به حضور و ادامه‌ی تحصیل در رشته‌های فنی حرفه‌ای و کاردانش ترغیب کنند تا به این وسیله توان خوداشتغالی دست پیدا کنند و از نگاه به استخدام‌های دولتی رها شوند.

در حال حاضر دانش آموزانی که در رشته‌های نظری تحصیل می‌کنند، توقع دارند در آینده با فارغ التحصیلی از دانشگاه و مدرکی که در اختیار دارند، به عنوان کارمند دولت استخدام شوند که البته چنین چیزی در شرایط فعلی غیر ممکن است. طبق آمار رسمی هم اکنون فقط امکان استخدام پنج درصد از فارغ التحصیلان دانشگاهی در کشور وجود دارد.

از طرف دیگر یکی از دلایل علاقمندی دانش آموزان و خانواده‌ها به رشته‌هایی مثل علوم تجربی محدودیت‌هایی است که برای آن وضع شده است. زیرا تصوری به وجود می‌آید مبنی بر این که در این رشته آینده‌ای جادویی و طلایی نهفته است! به هر حال به خاطر پذیرش‌های سال‌های گذشته، دانش آموزان برای قبولی در رشته‌های پزشکی محدودیت خواهند داشت. بر اساس آمار سازمان سنجش سال گذشته در کنکور سراسری ۵۲ هزار نفر در رشته‌های پزشکی پذیرفته شدند که این آمار امسال به ۳۲ هزار نفر کاهش پیدا خواهد کرد و سال آینده نیز با روندی که وجود دارد، شاهد کاهش مجدد آمارها خواهیم بود.

میزان تاثیر مشاوره تحصیلی و معدل در هدایت تحصیلی چقدر است؟

مشاوره ۶۵ درصد تاثیر در هدایت تحصیلی را به خود اختصاص داده است که البته خانواده و دانش آموز از این میزان تاثیر بی اطلاع بودند. ۳۵ درصد دیگر مربوط به ملاک‌های علمی و نمرات دانش آموزان است. این اختلاف هم به این خاطر است که خیلی از مدیران اذعان دارند در متوسطه‌ی اول بسیاری از نمرات درسی حباب دارد و بیانگر سطح علمی واقعی دانش آموزان نیست.

این نکته را هم عرض کنم که معدل سال نهم هم معیار اصلی نیست، بلکه میانگین نمرات سه ساله مدنظر است. خیلی از والدین به خاطر ناآگاهی از این نکته با معیار قرار دادن معدل سال آخر به اشتباه می‌افتند. با این حساب خیلی از دانش آموزان هستند که معدل سال پایانی آنان خوب است، ولی به خاطر پایین بودن نمرات سال‌های گذشته حد نصاب علمی را حائز نمی‌شوند.

در خبرهای چند روز گذشته از قول برخی مسئولان گفته شده که در ملاک‌های مربوط به انتخاب رشته تغییراتی رخ خواهد داد. تا به حال چنین تغییراتی اعمال شده است؟

هنوز دستورالعمل جدیدی به دست ما نرسیده است. البته معاون وزیر و دیگران در مورد آزاد بودن سهمیه‌ها و انتخاب رشته صحبت‌هایی داشته‌اند، ولی چیزی کتبا ابلاغ نشده است. این اظهارنظرها باعث ایجاد توقعاتی در خانواده‌ها می‌شود که در عمل قابل برآورده شدن نیست.

امسال چند درصد از دانش آموزان آران و بیدگل به شاخه‌های فنی حرفه‌ای و کاردانش هدایت خواهند شد و این میزان نسبت به سال قبل چه تغییری دارد؟

در مجموع ۴۴٫۶۸ درصد دانش آموز دختر و پسر به شاخه‌ی فنی و حرفه‌ای و کاردانش و ۵۵٫۳۲ درصد به شاخه‌های نظری هدایت می‌شوند. سال گذشته هم این نسبت حدود ۴۰ به ۶۰ بود و با این حساب، تغییر چندانی در نسبت دانش آموزان شاخه‌های نظری و فنی حرفه‌ای ایجاد نشده است.

قبلا رئیس اداره‌ی آموزش و پرورش نیز از ناکافی بودن فضای آموزشی و امکانات رشته‌های کاردانش و فنی حرفه‌ای در آران و بیدگل گلایه کرده بود. با وجود سیاست ترغیب دانش آموزان به این رشته‌ها، آیا امکانات شهرستان جوابگوی حضور دانش آموزان خواهد بود؟

متاسفانه فضاهای مربوط به مدارس کاردانش و فنی حرفه‌ای در شهرستان کافی نیست. حتی فضا و کلاس درس لازم برای این تعداد دانش آموز وجود ندارد، چه رسد به تجهیزات و امکانات فنی! به هر حال تلاش ما این است که با کمک‌های اداره کل استان، حداقل در حد سال قبل امکانات جذب کنیم.

استاندارد دانش آموزان در کلاس‌های فنی حرفه‌ای ۳۰ و در کلاس‌های رشته‌های کاردانش ۱۵ نفر است. زیاد شدن تعداد دانش آموزان در کلاس‌های این رشته موجب پایین آمدن کیفیت آموزش می‌شود و امکاناتی می‌خواهد که فراهم کردن آن در حد توان ما نیست.

علاقمندی دانش آموزان هم در هدایت تحصیلی لحاظ می‌شود؟

۱۰ درصد از بحث مشاوره مربوط به علاقه است؛ باید پذیرفت که علاقه قسمتی از بحث هدایت تحصیلی است که در قسمت مشاوره به خوبی سنجیده می‌شود. خیلی از پدر و مادرها مدعی هستند فرزندشان در فلان رشته علاقه به تحصیل دارد، ولی هنگامی که سابقه‌ی تحصیلی وی ارزیابی می‌شود، دانش آموز اصلا صلاحیت ورود به آن رشته را ندارد.

گاهی حتی برخی دانش آموزان روحیات متناسب با رشته‌ای را که تقاضا کرده‌اند ندارند. مثلا دانش آموزی هست که از شنیدن نام تصادف و دیدن کوچک ترین جراحت در بدن انسان منقلب می‌شود، ولی تقاضای ورود به رشته‌ی تجربی را دارد تا در آینده پزشک شود!

انتهای پیام/