موزه داری در دنیا صنعت است و برای ما رفع تکلیف

به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا به نقل از صاحب نیوز،سری اگر به موزه لوور پاریس بزنیم، این مهم را خواهیم فهمید. کشوری که به خوبی دانسته ازمنابع نفتی و گازی بهره مند نیست؛ بنابراین سعی می کند با دزدیدن یا غارت و به دست آوردن هرگونه میراث فرهنگی کشورهای دیگر در هر گوشه از دنیا و در هر دوره از تاریخ، سودی میلیارد دلاری را نصیب خود کند.

حالا ما کشوری با شهرهای تاریخی که هر شهرمان، شهر- موزه است، از دنیا عقب مانده ایم. در حالی که تمامی ثروت های تاریخی مان از آن خودمان است با هویت های شفاف و مشخص مان.

اما رعایت استانداردهای جهانی برای نگهداری آثار تاریخی در موزه های دنیا مساله ای است که باید مورد توجه موزه داران ایران و اصفهان قرار بگیرد؛ چرا که این استانداردها در ایران و از جمله اصفهان به طور کامل رعایت نمی شود. اصفهان موزه های متعددی دارد.از جمله موزه هنرهای تزیینی، موزه چهل ستون، موزه علی قلی آقا، موزه شهدا، موزه آب وفاضلاب، موزه آموزش و پرورش…اما آیا تمامی موازین استانداردهای موزه داری، در موزه های شهر رعایت می شود.

زوال اشیاء هنری امری است مداوم که این عمل در نتیجه یک سری واکنش های فیزیکی و شیمیایی و دراثر عوامل محیطی خاص صورت می پذیرد. تغییرات فیزیکی و شیمیایی معمولا به هم وابسته اند و نور و رطوبت باعث افزایش هر دو می شوند. بنابراین با ثابت نگه داشتن رطوبت نسبی دما و نور می توان از اشیاء به شکل بهتری محافظت کرد.

دما و رطوبت بالا برای نقاشی ها نیز زیان بخش است

محمد میرخلف، یکی از کارشناسان موزه داری در این باره گفت: تغییرات و بالا رفتن دما و رطوبت نسبی موجب تخریب فیزیکی و شیمیایی مواد (آلی و غیر آلی) می شود؛ که این مواد در تزئینات ونقاشی ها کاربرد فراوان دارند. مواد و یا اشیایی که در نتیجه ی تخریب پیشرفته، سست شده اند یا آنهایی که نسبت به جذب یا دفع رطوبت مستعدند، به خصوص در معرض چنین خرابی های قرار دارند.

وی افزود: شیشه های مخدوش و گریان، مینا کاری های پوسته پوسته شده، اشیایی که بیماری برنز دارند، ظروف جلادار، چوب های رنگین، عاج، استخوان و چرم و رنگ ها و چسب های آلی موجود در نقاشی ها در زمره ی این مواد به شمار می آیند.

وی ادامه داد: دما و رطوبت متغیر موجب انبساط و انقباض مواد آلی شده که این انبساط و انقباض به مقدار کم نیز می تواند موجب ترک خوردگی و شکستگی لایه ها شود. رطوبت و گرد و خاک زیاد هم ممکن است باعث زنگ زدگی فلزات و آسیب دیدن اشیاء و موتیف های تزئینی شود.بنابراین با دور نگه داشتن آن ها از جریان هوا، رادیاتورها، پنجره ها، گرمای مستقیم لوله های آب سرد، نور زیاد و دیوارهای بیرونی می توان از آسیب دیدن آنها جلوگیری کرد.

میرخلف افزود: دما و رطوبت بالا برای نقاشی ها نیز زیان بخش است. دمای گالری ها و انبارها باید بین ۷۲-۶۸ درجه فارنهایت(۲۰-۲۱ درجه سانتیگراد) و رطوبت نسبی ثابت هم در حدود ۵۰ درصد در هوا است؛ به همین دلیل گرمای زیاد خصوصا نور ناشی از لامپ های فلاد، موجب بد شکل شدن و شکم دادن تابلو ها گشته و پوسته پوسته شدن های ریز را افزایش می دهد؛

بنابراین نقاشی ها را نباید برای مدتی طولانی نزدیک پنجره، رادیاتور یا مجاری گرمایی به خصوص گرمای ناشی از لامپ های عکاسی قرار داد. حساسیت نقاشی ها نسبت به اشعه ماوراء بنفش و اشعه های قابل رویت دیگرهم بر اساس مواد رنگی به کار رفته. مواد تشکیل دهنده و وجود یا عدم وجود جلا، به طور قابل ملاحظه ای متفاوت است.

وی ادامه داد: شرایط مطلوب نوری، هوای تمیز، دما و رطوبت مناسب به عمر نقاشی ها می افزاید. رطوبت نسبی باید همیشه در سطح ثابت و در حد معقول و قابل قبولی قرار داشته باشد؛ چرا که رطوبت نسبی بالای ۶۵ درصد موجب کپک زدگی بر روی برخی از مواد گشته و RH پایین تر از ۴۰ درصد نیز باعث شکنندگی شیء می شود؛ چون افزایش دما احتمال و میزان واکنش شیمیایی را در شیء بالا می برد.

وی گفت: در نمایشگاه و انبارهای موزه دما و رطوبت نسبی را باید ثابت نگه داشت . وجود دستگاه تهویه و کنترل رطوبت نسبی در اتاق هایی که در آنها عکس برداری می شود امری ضروری است؛ به همین دلیل و به منظور حفظ رطوبت نسبی مناسب و کمک به رفع آلودگی های گازی و گرد و غبار در انبارها و نمایشگاه ها باید از دستگاه تهویه استفاده کرد؛ چرا که جریان هوا در محیط های بسته برای جلوگیری از رشد کپک و قارچ موثر است.

در زمان کنونی از رطوبت سنج های مختلفی برای نشان دادن رطوبت نسبی هوا نام برده شده است. دستگاه هایی نظیر بخار سنج هوا،رطوبت نگار ساعتی و کارت های رطوبت نما که برای نشان دادن درصد رطوبت نسبی موجود در فضا و محیط های بسته ای چون اتاق، ویترین یا قاب استفاده می شوند. به کمک این وسایل می توان مقدار رطوبت موجود را متناسب با اشیاء هنری درهر قسمت تعیین کرد.

انتهای پیام/