افزایش بیکاری در سایه نبود توازن بین نیاز بازار و رشته های دانشگاهی

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از کُرددانش؛ جوانان پس از گذراندن نزدیک به ۲۰ سال تحصیل و کسب مدرک کارشناسی و کارشناسی ارشد و طی نمودن شب ها و روزهای پراسترس امتحان، اینک پس از دریافت مدارک مذکور باید به دنبال کار و کاسبی مناسبی باشند.

هنگامی که با یک نگاهی عمیق و همه جانبه رشته تحصیلی خود را با نیاز امروز بازار کار مقایسه می کنند تازه می فهمند رشته تحصیلی که قریب به ۲۰ سال برای کسب مدرک آن شبانه روز زحمت کشیده و ایام پردلهره ای را برای ادامه تحصیل گذرانده اند هیچگونه بازار کاری ندارد، بر وقت تلف شده و عمر هدر رفته خود افسوس می خورند، چرا که وقتی می بیند نه راه پس دارد و نه راه پیش، دلزده از درس و تحصیل، مدارک تحصیلی را در چمدان قدیمی خانه حبس می کند و تصمیم می گیرد به دنبال شغل نان و آب دار و آبرومندی باشند.

استان کُردستان با دارا بودن نیروی جوان و استعدادهای فراوان در بیشتر زمینه ها، متاسفانه با یک بحران و معضل شدید بیکاری مواجه است.

طبق آمارها و بر اساس گفته های مسئولان ارشد استان، نرخ بیکاری در کُردستان بالای 30 درصد است که سهم فارغ التحصیلان دانشگاهی بیش از 40 درصد است و این زنگ خطری جدی برای استان و آینده اقتصادی و بازار کار آن است.

در کنار عوامل تاثیرگذار در افزایش نرخ بیکاری در کردستان, دانشگاه های استان نیز در دامن زدن به ادامه روند بیکاری فارغ التحصیلان دانشگاهی نقش دارند تا جایی که به دلیل عدم برقراری ارتباط بین دانشگاه و بازار کار، نه تنها رشته های مورد نیاز شناسایی نمی شود، بلکه بر ادامه پذیرش دانشجو در تمامی رشته ها نیز اصرار ورزیده می شود. از سویی دیگر، دانشگاه ها تلاش چندانی برای ارائه مباحث مهارتی در کنار موضوعات تئوریک جهت رفع ضعف های بیکاری بسیاری از کارجویان دانشگاهی نیز انجام نمی دهند.

تحصیل سهل و آسان در رشته های مختلف دانشگاهی به واسطه پرداخت هزینه های سنگین نه تنها ثمره ای در مهارت اندوزی و ورد به بازار کار نداشته است، بلکه باعث گردیده تا در سایه گسترش کارخانه های تولید مدرک، استانکردستان با نرخ بیکاری 28 درصد بالاترین نرخ بیکاری را به خود اختصاص دهد.

متاسفانه جذب بی حساب و کتاب دانشجو توسط دانشگاه های کشور و به تبع آن در استان کردستان معضلی جدی در اشتغال جوانان  در بازار کار را فراهم ساخته است .

دانشگاه ها سالیان متمادی است که با ایجاد رشته های گوناگون مرتبط و بدون ارتباط با بازار کار کشور, در حال تشویق جوانان به ورود به عرصه های تحصیلی هستند بی آنکه لازم بدانند پژوهشی کاربردی انجام دهند تا مشخص شود آیا واقعا امروز تحصیلات آکادمیک توان رفع نیازهای بازار کار کشور را دارد و یا خیر؟ یا اینکه تا چه زمانی لازم است دانشگاه ها در تمامی رشته ها دانشجو تربیت و به صف بیکاران اضافه کنند، بدون اینکه لحظه ای برای کار آنها فکری شده باشد؟

علی رغم اینکه هر ساله به تعداد رشته های واحد های دانشگاهی استان کردستان افزوده می شود، دانشگاه ها نیز با بی‌ توجهی به نیازهای بازار کار و در مقابل هجوم جوانان برای ورود بی‌ هدف به دانشگاه‌  و شفاف نبودن خواسته‌ های واقعی صاحبان صنعت و فعالین عرصه اقتصادی و همچنین مراکز و سازمان های دولتی بر انبوه مشکلات این حوزه می افزایند.

در سالیان اخیر با بیکاری گسترده دانش آموختگان در مراکز آموزش عالی روبرو بوده ایم، که متناسب نبودن برخی از رشته های تحصیلی دانشگاهی با نیاز بازار کار و عدم گذراندن دوره های فنی و حرفه ای برای دانشجویان در مقاطع دانشگاهی و ناآشنایی دانشجویان با نیازهای روز بازار کار، همگی دست به دست هم داده تا قشر تحصیل کرده امروزی ما به دنبال مشاغلی باشند که هیچگونه ارتباطی با رشته تحصیلی آنها ندارد.

متأسفانه در جامعه امروز ما و در بین اقشار مختلف مردم قبولی در کنکور به یک ارزش برای خانواده ها مبدل شده، این در حالی است که قبولی در کنکور آنهم در رشته ای که آینده شغلی مناسبی ندارد و مورد علاقه و پسند داوطلبان نیست هیچگاه نمی تواند تضمین کننده خوشبختی های آینده باشد و باید این مهم برای خانواده ها تبیین شود.

دو دهه پیش که خانواده ها فرزندان خود را برای ادامه تحصیل در دانشگاه های کشور تشویق می کردند هرگز فکر نمی کردند که در آینده ای نه چندان دور، تحصیلات دانشگاهی به معضلی برای ورود جوانانشان به عرصه اجتماع تبدیل خواهد شد.

متاسفانه هر سال می بینیم که شیوه های خاص و کتب تازه ای برای تدریس در مدارس و دانشگاه ها بخش نامه می شود و هر سال هم جنبه های عملی و کاربردی دروس حذف می شود و یا بسیار کمرنگ می گردد و بیشتر دروس جنبه حفظ کردن دارد، که باید گفت با چنین سیستم آموزشی نخواهیم توانست دانشجویان خلاقی را تحویل جامعه بدهیم.

شاید لازم است اندکی در جواب این سوال که چرا فارغ التحصیلان دانشگاهی ما پس از پایان دوران تحصیل هیچگونه حرفه ای را نمی شناسند و چرا سیستم آموزشی کشورمان به شیوه ای طراحی شده که دانشجو را با مبانی تئوری آشنا می کند و در پرداختن به مبانی عملی برنامه جامع و کاملی وجود ندارد؟

شاید وقت آن رسیده که دانشگاه های کشور از جمله دانشگاه های استان کردستان که بیشترین آمار بیکاری را در بین استان های کشور دارد  رشته های تحصیلی موجود خود را شخم عمیقی بزنند و زیر و رو کنند و رشته هایی با توجه به نیاز واقعی استان ایجاد کنند و از پذیرش دانشجو در رشته هایی که جامعه نیازی به آنها ندارد خودداری نمایند.

امید است مسئولان بتواند با اتخاذ یک سیاست و خط مشی منسجم در حوزه آموزش عالی از یک سو و با سرمایه گذاری در بخش های مختلف اقتصادی و اجتماعی جامعه، مدرک گرایی کاذب را در جامعه تعدیل کنند و این امر زمانی میسر خواهد شد که برنامه ریزان و دست اندرکاران ملاک های کیفی را جایگزین معیارهای کمی کنونی کنند و پیوندی بین آموزش و مهارت مورد نیاز برقرار سازند.

انتهای پیام/پ