تل خسرو اثر باستانی یا اسطوره های فراموش شده + تصویر

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل ازبویرخبر، ،ارتفاعات زاگرس جنوب و جنوب غربی ایران و دشت‌ها و دره‌هایی که در دامنه جنوبی آنجای دارند دو حوزه مهم فرهنگی نزد باستان ‌شناسان شمرده می‌شوند که به سبب همنشینی که بر همدیگر در طی هزاره‌های دور تاکنون داشتند به عنوان یک حوزه فرهنگی بزرگ شناخته می‌شوند.

که می توان از منطقه رستم تا خرابه های تخت جمشید تا بلاد شاپور دهدشت تا کهگیلویه وبزرگ تا آثار چندین هزار یاسوج از تپه باستانی خسرو در دشت یاسوج تا قبرستان لما را می توان از آن جمله نام برد.

در این مجال نیز باید دره بشار در کهگیلویه و بویراحمد را یکی از مهم‌ترین این مناطق دانست که به سبب بقایای فرهنگی و باستانی که دارد از اهمیتی ویژه برخوردار است؛ در این دره بزرگ سرسبز و پرآب بجز تپه معروف به «تل خسرو» شواهدی از استقرار دایم در گذشته دیده نمی‌شود زیرا اساس و الگوی استقراری و معیشتی جامعه بر جوامع کوچرو و متحرک استوار بود اما  فراوانی گورستان‌ های باستانی چون لما، تاج‌امیر، ده دومن، دینگو و… از این مهم حکایت دارد که این منطقه در زمانهای قدیمی که از مکان های رفت و آمد خوانین و حتی سران حکومکت های گذشته بوده است.

اگر چه شهر یاسوج را به دلیل طبیعت بکر و وجود جنگلهای انبوه و چشمه ها و آبشارهایش به عنوان "پایتخت طبیعت ایران" می شناسند اما این شهر ناشناخته های دیگری نیز دارد که حالا سراز خاک بیرون می آورند و حتی ساکنین این شهر را به تعجب وا می دارند.
کشف گورستانی بزرگ با قدمت سه هزار و 500 ساله در شهری با عمری پنجاه ساله که هیچ اثر تاریخی در آن دیده نمی شود، خود گویای ناشناخته بودن یاسوج است.

با این حال پیش از این وجود مکانهایی با نامهای باستانی در این شهر و در کنار آن تنها سرنخهای اثبات قدمت کهن این سرزمین بوده اند؛ نامهایی همچون بازرنگ، تل خسرو، تل زال، دشت روم، مزدک، بابکان و ....که بررسی آنها ما را به هزاره های قبل از میلاد می برد.
 

"تل خسرو" یکی از این مکانهای باستانی در پنج کیلومتری جنوب یاسوج است که بومیان آن را به "کی خسرو" فرزند "سیاووش" از پادشاهان کیانی نسبت می دهند و افسانه این تل، قرنها سینه به سینه نقل شده و اکنون نیز در بین مردم بومی ساری و جاری است.بومیان معتقدند پس از آنکه به کی خسرو سروش الهی می رسد، به دشت یاسوج می آید و به سوارانش دستور می دهد هر کدام توبره ای خاک بر روی هم بریزند تا تپه ای شکل بگیرد.

آنگاه کی خسرو بر بالای تل می رود و لهراسب را به جانشینی خود انتخاب می کند. بومیان می گویند زال نیز در جای دیگری از این دشت با سپاهیانش تلی می سازد که هنوز هم آن را "تل زال" یا "تل زالی" می نامند.

بر اساس این افسانه که در شاهنامه فردوسی نیز بدان اشارت شده، کی خسرو پس از آن که تاج شاهی را بر سر لهراسب می گذارد، به غاری در دنا که اکنون نیز با نام "غار کی خسرو" جاودان مانده، می رود و عروج می کند و عمر جاودانه می یابد.

با این حال پیوند اساطیر ایران با این نقطه از دامنه های دنا یعنی یاسوج، تنها به این افسانه خلاصه نمی شود و برخی از تاریخ دانان جهان، یاسوج را دروازه پارس(persian gates) نامیده اند و اعتقاد دارند که در سال 331 سال قبل از میلاد، "اسکندر مقدونی" در حمله به پرسپولیس از منطقه یاسوج گذشته و در تنگه ای در شمال این منطقه با نام "تنگ مهریان" با لشکر "آریو برزن"، سردار بزرگ هخامنشی رودررو شده است.

اما اسطوره های کهن ایران زمین در کهگیلویه و بویراحمد گویی نه افسانه بلکه رویدادهای واقعی هستند که در اذهان مردم این دیار جاودانه مانده اند و اینکه این شهر زیبا در بلاد ایران باید بیشتر از گذشته مورد لطف مسئولان و باستان شناسان قرار گیرد و سینه ستبر آن باید رازهای چندین هزار ساله خود را برای نسل های کنونی بازگو کند.

انتهای پیام/