آموزگار هستی درونی انسان ها را می پرورد

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا استاد میرجلال الدین کزازی در گفتگو با طاق نیوز، با اشاره به نامگذاری 12 اردیبهشت به نام «بزرگداشت مقام معلم» افزود: می انگارم که در روزی چنین بیش از هرچیزی می سزد به این پرسش بنیادین پاسخ دهیم که به راستی آموزگار چیست؟ آیا آموزگار کسی است که به دیگران دانشی می آموزد و آنان را در زمینه ای به آگاهی می رساند؟

وی ادامه داد: اگر پاسخ ما به این پرسش تنها همین باشد، کسانی دیگر را می توان یافت، در این روزگار به ویژه ابزارهایی می توانند این کار را به انجام برسانند.

استاد کزازی تصریح کرد: حتی این ابزارها در به انجام رسانیدن کار آموزش می توانند کار سازتر و با بهر و باری افزون تر باشند. حتی ابزاری کهن تر و گرامی تر که بیش از هر ابزار دیگر در درازنای تاریخ آموزش داده و آگاهانیده است (کتاب) بر مبنای این پاسخ آموزگارند.

این چهره ماندگار تاکید کرد: پس می توانیم بی گمان باشیم که کارکرد آموزگار تنها آموختن نیست. و البته آموختن آغاز کار اوست، آموختن تنها بهانه برای رسیدن به آرمانی بلند تراست. آموختن ناگزیر آموزگار است اما خواست فرجامین او نیست.

وی افزود: آموختن نخستین پله ای است که برای فرارفتن از نردبانی بلند به ناچار باید بر آن گام نهاد، اما این نردبان به کجا می انجامد؟ نردبانی که آموزگار باید کسانی را که می خواهند از آن فرا بروند دستگیری و یاری برساند تا پله های دیگر را هم یکی پس از دیگری بپیمایند.

استاد کزازی با اشاره به فرجام این راه دراز تصریح کرد: آنچه این نردبان به آن می انجامد یافتن چیستی انسانی است. فرجام کار در انسان بودن است؛ انسان به معنای راستین آن وگرنه همه انسانها در پیکره و کالبد، در بخش بیرونی و آشکار هستی خویش با هم یکسانند. از نگاهی فراخ دگرگونی های اندکی در میانشان می توان یافت اما آنچه انسان ها را از یکدیگر باز می شناساند هستی درونی و نهادین آنان است که آگاهی تنها یکی از ویژگی ها و نشانه هایش شمرده می شود.

این استاد و چهره ماندگار خاطرنشان کرد: کار آموزگار پروردن این هستی درونی است که انسان بودن آدمی در گرو آن است؛ او اگر دیگران را آموزش می دهد از این روست که می خواهد این هستی درونی را به آنان بشناساند. کار آموزگار این است که از کسانی که می توانند تنها در کالبد و برون انسان باشند انسان هایی راستین بسازد. آموزش و آگاهی هنگامی سودمند است که خوی را و ویژگی های درونی و نهادین را سامان بدهد، از کژی و کاستی و بی راهگی و ناراستی بپیراید و برهاند.

وی به ویژگی های یک آموزگار راستین اشاره کرد و گفت: آموزگار راستین اوست که انسان می سازد، اوست که توانش های انسان شدن را دردیگری می شکوفاند و به کردار درمی آورد؛ از همین روست که هرگز ابزارهای دیگری که به هر شیوه ای دیگران را آگاهی می دهند نمی توانند همپایه و هم طراز آموزگار باشند و جای او را بگیرند، ارزش آموزگار در آنچه می آموزد نیست، در کاری است که با نهاد و نهان آنان انجام می دهد.

استاد کزازی تصریح کرد: بی گمان کسانی که از شایستگی ها و والایی های انسانی به دورند رفتارهایی و ویژگی هایی دارند که شایسته انسان نیست، دیگران را می آزارند، بر آنها ستم روا می دارند، تیره دلند یا دژخوی، بس به ددان درنده می مانند، کسانی هستند که آموزگارانی شایسته نداشتند.

وی افزود: بر پایه آنچه سخت کوتاه گفته آمد، آموزگار اگر شایسته این نام بلند برین بی مانند باشد کسی است که انسان می پرورد، انسان راستین، انسانی که می داند انسان بودن چیست.

این استاد ادبیات دانشگاه های ایران ادامه داد با اشاره به چگونگی انسان بودن گفت: انسان راستین انسانی است که دیگران از او بهره می برند، انسانی که به هر شیوه بهره ای برای دیگران دارد پرورده و ساخته یک آموزگار راستین است. در این زمینه سخنی بسیار نغز از فرزانگان کهن به یادگار مانده است، آن سخن این است که «دانش را از زبان دانایان و والایان بستان» که واژه بنیادین در این جمله زبان است.

وی ادامه داد: دانش راستین را دانشی که نه تنها رفتار که جان را می پرورد و دگرگون می سازد، کنش و منش را سامان می دهد تنها از زبان آموزگاران ستاندنی است زیرا آموزگار هنگامی که زبان می گشاید و سخن می گوید تنها ذهن شنونده را آماج نمی گیرد آن سخن در جان شنونده هم کارگر می افتد و راه به نهاد او می برد. از رویه های ذهن به ژرفای ناخودآگاهی وی می رسد. زمینه فراهم می شود تا شنونده در پی پیوند پایدار با آموزگار خود خویشتن را چونان بشناسد تا بتواند به گونه ای که شایسته آنان است بزید. این هنر شگرف و شکوهمند آموزگار است کاری است که تنها از او ساخته است و دیگران به چنین کاری توانا نیستند.

 انتهای پیام/م