برای اولین بار در ایران بذر حقیقی سیر در اراک تولید شد

به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا به نقل از دیار آفتاب دکتر احمدرضا عباسی فر در نشست خبری با اصحاب رسان ضمن اعلام این خبر افزود:با تولید این نوع بذر ایران به عنوان چهارمین تولیدکننده بذر حقیقی سیر در دنیا شناخته می شود.

وی اظهار داشت:این تحقیق به عنوان رساله دکتری و با همکاری دانشگاه های اراک و همدان انجام شده است.
عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه اراک ادامه داد: این تحقیق با همکاری دکتر احمدرضا عباسی فر عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه اراک و دکتر فرشاد دشتی عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی دانشگاه بو علی سیناهمدان و پروفسور عبدالکریم چهرگانی راد عضو هیات علمی دانشکده علوم دانشگاهی بو علی سینای همدان طی ۳.۵ سال انجام شد.
وی خاطر نشان کرد: سیر یکی از قدیمی ترین محصولات باغبانی است که از حدود پنج هزار سال قبل مورد کشت و کار قرار گرفته است و در تمام مناطق معتدله، نیمه گرمسیری و کوهستان های مناطق گرمسیری دنیا به عنوان یک سبزی ، ادویه مهم و گیاه داروی کشت و کار می شود.

عباسی فر با اشاره به اینکه تولید جهانی سیر پیوسته در حال افزایش است بیان کرد این گیاه با تولید جهلنی حدود ۲۴ میلیون تن در سال به عنوان یک محصول مهم اقتصادی محسوب می شود و کشورهای چین و هند با تولید تقریبا ۸۵ درصد این محصول بزرگترین تولید کنند این محصول در جهان هستند.
وی ادامه داد: بر اساس آخرین آمار منتشر شده توسط سازمان جهانی خوار بار (فائو) ایران با تولید بیش از ۹۰ هزار تن سیر از جمله کشورهای مطرح دنیا در تولید این محصول می باشد.
عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه اراک اظهار داشت: سطح زیر کشت سیر در ایران حدود ۱۰ هزار هکتار است و میانگین برداشت آن در هکتار ۱۰ تن در هکتار است.
وی با اشاره به اینکه فلات ایران از مهمترین مراکز تنوع گیاهی برای خانواده پیاز ی ها و به ویژه سیر محسوب می شود یادآور شد: به دلیل نزدیکی ایران به مراکز اصلی پیداش سیر و دارا بودن ژرم پلاسم متنوع و غنی می توان انتظار داشت که با انجام آزمایش های پایه ای و با یک برنامه چند ساله موفق به تولید بذر سیر ایرانی شد.
عباسی فر با بیان اینکه سیر گیاهی کاملا عقیم است و روش تکثیر آن به صورت غیر جنسی (رویشی) و از طریق حبه های آن می باشد بیان کرد: روش تکثیر غیر جنسی در سیر دارای معایب متعددی از جمله ضریب تکثیر پایین، هزینه و تلفات بالای انبارداری، ماندگار شدن و پراکنش آفات و بیماری ها و همچنین هزینه بالای تولید می باشد.
وی ادامه داد: در روش ازدیاد رویشی، آلودگی به ویروس و دیگر عوامل بیماری زا، میزان محصول سیر را ممکن است تا ۷۰ درصد کاهش دهند.
وی خاطر نشان کرد: تا کنون کشورهای آمریکا، فلسطین اشغالی و ژاپن توانسته اند از ژنوتیپ های محدودی که از آسیای مرکزی و قفقاز منشاء گرفته اند، بذر تولید نمایند.
 عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه اراک ادامه داد: این تحقیق گام اول برای شروع تولید بذر جنسی در سیر های ایرانی بود و با هدف شناسایی همگروه های سیر گلده ایرانی و بررسی مراحل متخلف تکوین گل و گل آذین، بساک، دانه گرده، تخمک و رویان در همگرو های مختلف سیر ایرانی و بررسی امکان تولید بذر از این همگروه ها در سه گام و در مدت ۳.۵ سال انجام شده است.

وی گفت: در گام اول شناسایی همگروه های گلدهند، زنده و بارور بودن دانه های گرده و امکان تولید بذر در ۶۸ همگروه سیر ایرانی مد نظر بود که در سال های زراعی ۸۹-۹۰ تا ۹۰- ۹۱ انجام گرفت.
وی یاداور شد: نتایج  این دو سال نشان داد که در سال زراعی ۸۹-۹۰ از ۴۰ همگروه کاشته شده فقط ۱۷ گروه گلده و ۲۳ همگروه غیر گلده بودندو در سال ۹۰-۹۱ از ۴۰ همگروه منتخب کاشته شده فقط ۳ همگروه غیر گلده بودند.
وی ادامه داد: نتایج بدست آماده از آزمون مختلف گام اول همگی پایین بودن میزان باروری گرده را در همگروه های سیر ایرانی تایید کرد .
عباسی فر بیان کرد: می توان از همگروه های سیر شناسایی شده نر عقیم ، در صورت ماده بارور بودن به عنوان لاین مادری و با نتقال گرده بارور به آنها بذر تولید نمود.
وی با اشاره به اینکه  در گام دوم ارتباط صفات مورفولوژیک با صفت گلدهی در ۳۰ همگروه سیر ایرانی مورد بررسی قرار گرفت افزود: هدف اصلی این بخش از پژوهش تعیین ارتباط صفات مورفولوژیکی با صفت گلدهی برای دستیابی به نشانگر یا نشانگرهای بود که بتوانند در انتخاب همگروه هادی گلده مفید واقع شوند.
وی ادامه داد: نتیجه این بخش از پژوهش نشان داد که از همگروه مورد آزمایش فقط  گروه که عمدتا در مناطق شمال شرق، شمال، شمال غرب و شرق ایران جمع اوری شده بودند و به ناحیه آسیای مرکزی نزدیک بودند ساقه گلدهنده و گل آذین تولید کردند.
عضو هیات علمی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه اراک خاطرنشان کرد: در گام سوم مرحل تکوین اندام های زایشی  همگروه گلده سیر ایرانی مورد بررسی قرار گرفت و برای اولین بار در فرآیند زایشی سیرهای ایران در این تحقیق مورد مطالعه قرار گرفت.
وی ادامه داد: نتایج این بخش از پژوهش نشان داد که در مرحله نمو گل و گل آذین ۱۸ نوع ناهنجاری وجود دارد که مهمترین آن تبدیل اندام های زایشی به رویان غیر جنسی بود.
وی گفت: در بررسی مراحل تکوین بساک و دانه گرده انواع مختلفی از نر عقیم ودر مجموع ۱۳ نوع ناهنجاری تشخیص داده شد که مهمترین ان توقف نمو دانه های گرده بود.
عباسی فر خاطر نشان کرد: مراحل تکوین تخمک نیز ۹ نوع ناهنجاری را نشان دادکه مهمترین پریموردیم تخمکی غیر عادی بود و در بررسی مراحل تکوین کیسه رویانی نیز ۴ نوع ناهنجاری شناسایی شد که مهمترین آن عدم تشکیل کیسه رویانی ودر تخمک و همچنین توقف تقسیمات کیسه رویانی در مراحل مختلف نمو بود که در نهایت سقط کیسه رویایی و تخمک را به دنبال داشت.
وی در پایان خاطر نشان کرزد:در مجموع علیرغم وجود مجموعه ای از انواع نر و ماده عقیمی که مانع از تشکیل بذر در همگروهای سیر ایرانی می شود مقداری بذر حقیقی سیر از همگروه های گلده به دست آمد.