به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از گلستان ما؛ در آسیب شناسی چالش ها ی پیش روی انتخابات در ایران عوامل متعدد سیاسی، اجتماعی، داخلی و خارجی دخیل است؛ اما مفروض این است که بخشی از چالش های انتخابات در ایران ناشی از ویژگیهای الگوی مدیریت اجرایی انتخابات است و با ریشه یابی، آسیب شناسی و اصلاح ساختار اجرایی این الگو با عنایت به نقاط ضعف و قوت آن می توان بخش عمده ای از چالش های انتخابات ایران را مرتفع نمود.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, گلستان ما,ظهور برخی از چالشها در انتخابات ایران ناشی از نقشی است که متغیر مدیریت انتخابات در فرایند برگزاری و اجرای انتخابات دارد و اعمال تغییرات در چگونگی اجرای انتخابات می تواند در رفع بخشی از چالش ها و آسیب های برگزاری انتخابات مؤثر واقع شود.
,در برخی از نظام ها و ازجمله در نظام انتخاباتی ایران، نظارت و اجرای در عهده دو مقام متفاوت گذاشته شده است. ازاین رو مدیریت انتخابات را میتوان در چگونگی اجرا و نظارت بر انتخابات معنا کرد.
,بر اساس پژوهش مؤسسۀ بین المللی دموکراسی و امداد انتخابات در سال 2014 از 217 کشوری که بررسی شده، 63 درصد از الگوی مستقل، 23 درصد از الگوی دولتی و 12 درصد از الگوی مختلط در مدیریت انتخابات پیروی میکنند و تنها 2 درصد از کشورها فاقد انتخابات در سطح ملی هستند.
,نظام انتخابات ایران در الگوی دولتی طبقه بندی شده است ،الگویی که گرچه در اجرای انتخابات در قالب هیئت های اجرایی محلی و مرکزی، افرادی به نمایندگی از جامعه و به عنوان معتمدان محلی و ملی نقش آفرینی می کنند، اما بنا به دلایل مختلف و ازجمله انتصاب معتمدان توسط سازوکاری که نقش اصلی آن را مقامات اجرایی در قوه مجریه (فرمانداران و بخشداران )عهده دارند، اقتدار دولت در مواجه با هیئت های اجرایی رجحان داد.
,وزارت کشور از لحاظ ساختاری، مالی و پرسنلی و کارکردی وابستگی تمام به قوة مجریه دارد . چراکه از لحاظ حقوقی یک شخصیت مستقل از دولت محسوب نمی شود.
,کنترل نداشتن بر عزل و نصب مقامات اصلی همانند استانداران، فقدان استقلال در امور مالی و اثرپذیری از آیین نامه های هیئت وزیران، استقلال حقوقی وزارت کشور را به عنوان نهاد اجرایی انتخابات در معرض خدشه پذیری قرار می دهد
,اگرچه قانون گذار با آگاهی از وابستگی نهاد اجرایی انتخابات نظارت بر انتخابات را به شورای نگهبان سپرده است ولی این واقعیت امکان ناپذیر نمی نماید که نهاد اجرایی در انتخابات ایران در جریان رقابتهای انتخاباتی خود یکی از گروه های مدعی و یا ذینفع در انتخابات باشد.
,موافقان، تغییر مجری انتخابات با اشاره به اصل 99 قانون اساسی، تغییر نهاد برگزارکننده ازدولت به نهاد دیگری را ممکن می دانند و معتقدند چون این اصل امر نظارت را بر عهده شورای نگهبان گذاشته و اجرای انتخابات را مسکوت نهاده است ؛ با قانون عادی می توان اجرای انتخابات را به نهاد دیگری واگذاشت.
,با این وجود با تصویب قانون اصلاح قانون انتخابات ریاست جمهوری در تاریخ1391/10/2ساختار و فرایند برگزاری انتخابات در کشور با تحول اند کی مواجه گردید .
,پیشبینی هیئت اجرائی مرکزی انتخابات با ترکیبی جدید و بدیع، از تحولات قانون انتخابات ریاست جمهوری است. ماده 31 قانون مزبور کماکان وزارت کشور را مجری برگزاری انتخابات معرفی مینماید با این تغییر که وزارت کشور زیر نظر هیئت اجرایی مرکزی انتخابات عمل مینماید.
,نکتۀ در خور توجه اینکه برای نخستین بار در نظام انتخاباتی کشور افرادی از سایر قوا و نهادها که در هیئت یاد شده حضور دارند ازجمله : علاوه بر وزیر کشور (به عنوان رئیس هیئت)، یکی از اعضای هیئت رئیسۀ مجلس شورای اسلامی با انتخاب مجلس(بدون حق رأی)، دادستان کل کشور، وزیر اطلاعات و تعداد هفت نفر از شخصیت های دینی، سیاسی،فرهنگی و اجتماعی به عنوان معتمدان مردمی.
,نکته ای که در این قانون خلأ آن احساس می شود این است که وظایف و جایگاه سازمانی هیئت اجرائی مرکزی انتخابات به خوبی تبیین نگردیده است، چنانکه تبصرة6 مادة 31 قانون فوق الذکر محدودة صلاحیت هیئت را در ارتباط با شورای نگهبان مشخص مینماید اما تشریح سایر وظایف هیئت از دید قانونگذار مغفول مانده است. مسئله ای که میتواند منجر به پدیداری اختلاف در برگزاری انتخابات میان هیئت و وزارت کشور گردد.
,اهمیت وضرورت این امر در انتخابات پیش رو شورای های اسلامی شهر و روستا که وظیفه بررسی صلاحیت ها را بر عهده مجمع نمایندگان مجلس شورای اسلامی هر استان وهیئت اجرایی گزارده شده است بیشتر می نماید .
,لازم الذکر است تشکیل هیئتی فرا قوه ای تحت نظارت شواری نگهبان هیچ محدودیت ی را در نقش پشتیبانی وزارت کشور در امر انتخابات ایجاد نخواهد کرد و ورود هییت اجرایی مستقل و یا هییت نظارت مرکزی بر انتخابات در شرایط کنونی برای بررسی صلاحیت داوطلبان و فرایند اجرا می تواند سلامت انتخابات را افزایش داده وگامی همسو در راستای مردم سالاری دینی باشد.
]
ارسال دیدگاه