قصر قباد؛ جلوه ای تاریخی از گذشته پر صلابت دشت کوار+تصاویر

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از بهارکوار، مهمترین ویژگی جغرافیایی منطقه کوار داشتن کوه های مرتفع و دره های فراوان با دیواره های صخره ای بلند است. درمیان کوه‌های کوار و در نزدیکی روستاهای بورکی و ارباب علیا، دیواره صخره ای همراه با غاری به دهانه کوچک و عمق تقریبی ۱۵ الی ۱۸ متر وجود دارد که از سقف و دیواره های آن قطرات آب در سه حوضچه تراشیده شده در سنگ می چکد. قصر قباد بر روی یک صفحه سنگی تسخیر ناپذیر که در بعضی قسمتها ارتفاع دیواره آن به بیش از ۵۰ مترمی رسد قرار دارد و ارتفاع آن از سطح دریا حدود ۲۲۰۰ متر است.

نکتۀ مهم و جالب دربارۀ قلعه یا قصر قباد کوار آن است که هیچ راه طبیعی برای دسترسی به آن وجود ندارد.  کوه های شمال و شرق شهرستان کوار دره های فراوان با دیواره های صخره ای بلند دارند. چنین ویژگی طبیعی نواحی مذکور را به محلی برای ساخت قلعه و دژهایی برای در امان ماندن از یورش دشمنان در زمان های بسیار دور تبدیل کرده است.

مسیر باریکی در دیواره سنگی تراشیده شده و در بالای آن تونلی رو به بالا در دل کوه کنده شده که حدود ۱۰ متر طول دارد و کف آن راه پله تراشیده شده و در انتهای این تونل یک تونل دیگر به طول ۲۰ متر وجود دارد.

مساحت دشت بالای قصر قباد کوار حدود ۱۰ هکتار است که از هر طرف به پرتگاه عمیقی ختم میشود و در روی آن قلعه و چند آب انبار بصورت مخروبه وجود دارد.

برای رسیدن به قصر قباد کوار ناگزیر باید از جادۀ اصلی تا دامنه کوه حدود نیم ساعت پیاده روی داشت و از دامنه تا قله نیز حدود دو ساعت کوه پیمائی کرد. در میان این مسیر، چشمه ای با آبی زلال و خنک، راه پیمایان را می نوازد و گردشگران و کوهپیمایان می توانند خستگی دو ساعت راه پیموده شده را در سایه درختان و خنکی آب چشمه از تن به در برند، سپس به صعود به سوی این قلعۀ ساسانی که گفته می شود یادگار حاکمی محلی به نام قباد، در روزگار فرمانروایی ساسانیان است، ادامه دهند.

قصر قباد کوار بر بالای ارتفاعی که از هر سوی توسط پرتگاه های عمیق احاطه شده، بنا شده است. آنچه اکنون از محوطۀ قلعه باقی مانده، شامل مخروبه چندین اتاق مجزا و چند آب انبار که در دل سنگ تراشیده شده که تنها یکی از آب انبارها سالم مانده است.

در این تنگه چشمه ای به نام چشمه قلات وجود دارد، چشمه قلات غار کوچکی است که ارتفاع دهانه آن حدود ۲ متر می باشد و از سقف آن آب می چکد، ساکنان قدیمی قلعه، ۵ خمره سفالی به قطر داخلی ۴۵ سانتی متر و  عمق حدود ۲۵ سانتی متر در زیر قسمتی که بیشتر قطرات آب می چکد در ساروج کار گذاشته اند و با لبه آنها شکافی برای سرریز آب درست کرده اند، آب خمره ها  پس از جمع شدن، به حوضچه ای منتقل می شود.

گمان می رود در اعصار پس از اسلام نیز از این قلعۀ ساسانی به عنوان جایگاه دیدبانی دشت و مسیر عبوری بهره برده شده است.  گفته می شود در زمان سلجوقیان از آن به عنوان قلعه ای برای استحکام و تقویت فرقه اسماعیلیان به رهبری حسن صباح و یارانش استفاده شده است.

مقر اصلی رهبر اسماعلیان، قلعه الموت در  حوالی قزوین بود، اعضای فرقۀ اسماعلیه علاوه بر قلعه الموت در صدد تصرف قلعه ها و دژهایی بر می آمدند که در میان کوه های بلند و دره های صعب العبور قرار گرفته بودند و توان مقاومت در برابر حملۀ سپاه سلجوقی را داشتند، تا از این طریق موقعیت خود را در سراسر ایران تحکیم نماید. آنها قلعه ها و استحکامات نظامی که در گذشته احداث شده ولی در آن زمان خالی از سکنه و فراموش شده بود را شناسایی می کردند و در صورتی که دارای موقعیت مناسبی بودند، مرمت و بازسازی و سپس محل تجمع و استقرار افراد این فرقه می کردند، به نظر می رسد یکی از این قلعه ها قصر قباد یا قلعه قلات است.

توضیح اینکه شهرستان کوار به مرکزیت شهر کوار در استان فارس و در 30 کیلومتری شیراز قرار دارد.