بررسی سقوط قیمت نفت و معادلات سیاسی منطقه

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا، به نقل از صبح توس، در حال حاضر مهم‌ترین خبر درباره حوزه انرژی در جهان، سقوط قیمت جهانی نفت است. در این برهه زمانی، قیمت نفت کاهش پیدا کرد و هر بشکه به زیر ۵۰ دلار رسید در صورتی‌که در سالهای گذشته، این قیمت بیش از ۱۱۰ دلار بود. این میزان سقوط در بازار‌های جهانی، حاصل یک سری فعل و انفعالات سیاسی می‌باشد.
از سال گذشته و با آغاز سقوط قیمت طلای سیاه در بازار نفت، جنگ تمام‌عیار ارزان‌فروشی نفت بین کشورهای عضو اوپک به‌ویژه کشورهای عربی حاشیه جنوبی خلیج‌فارس همچون عربستان سعودی، قطر، عراق و امارات متحده عربی به راه افتاده است.
دلایل ارزان فروشی برخی کشورها
سیاست ارزان فروشی محور عربی برای وارد نمودن ضربه اقتصادی به ایران و روسیه بود. بر این اساس، هر چند برخی کشورهای آفریقایی و آمریکای جنوبی عضو اوپک همچون نیجریه، لیبی، آنگولا و ونزوئلا به کاهش قیمت نفت، واکنش سفت و سختی نشان داده‌اند؛ اما کارشناسان بازار معتقدند که عربستان سعودی ـ بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت اوپک ـ و آمریکا ائتلافی را تشکیل داده‌اند تا با کاهش بهای نفت، اقتصاد کشورهایی همچون ایران، روسیه را آزار دهند.
اتحاد نفتی میان عربستان و آمریکا سابقه هم داشته است و این دو کشور در سال ۱۹۸۵ میلادی با پایین کشیدن فتیله قیمت طلای سیاه، زمینه فروپاشی امپراتوری شوروی را فراهم کردند. «توماس فریدمن» در تحلیلی نوشته است: عربستان میزان تولیدش را کاهش نمی‌دهد تا قیمت نفت کاهش یابد، در عوض به‌گونه‌ای عمل می‌کند که سهمش در بازار بیشتر از دیگر کشورهای اوپک باشد تا اوضاع سختی برای روسیه و ایران به‌وجود ‌آید؛ آن هم در زمانی که آمریکا و عربستان در جنگ نیابتی با هر دو کشور در منطقه درگیر می‌باشند.
بسیاری از کارشناسان اقتصادی جهان معتقدند که کاهش قیمت‌های نفت در حال حاضر جنگ نفتی عربستان و آمریکا علیه روسیه و ایران است و این کاهش قیمت با هدف از بین بردن اقتصاد ایران و روسیه صورت گرفته است تا بتوانند بهره‌برداری‌های سیاسی و اقتصادی کنند.
از طرفی معتقدند که کاهش قیمت نفت به بشکه‌ای زیر ۵۰ دلار و تداوم این قیمت می‌تواند اقتصاد ایران را به سختی بیندازد.
لذا به نظر می‌رسد افت قیمت نفت، بیش از آنکه دلایل اقتصادی داشته باشد، دلایل سیاسی دارد و مهم‌ترین آن، توافقات پشت پرده آمریکا با عربستان و برخی دیگر از کشورهای منطقه است. تجربه نشان داده با افزایش ناآرامی‌ها در منطقه آسیای غربی، قیمت نفت افزایش می‌یابد.
وظیفه متولیان اقتصادی کشور
به هر صورت، متولیان اقتصادی کشور باید درصدد اجرای الگوی اقتصاد مقاومتی و کمترین وابستگی به صادرات نفت را در دستور کار خود داشته باشند. لذا دولت باید درصدد اصلاحات اقتصادی و سیاست‌های اقتصادی کارآمد که نیازمند نوعی شهامت است، کارآمدتر و مؤثرتر از افزایش قیمت نفت و رفع تحریم‌هاست.
در واقع، تمرکز اقتصاد دولت اعتدال باید بر کارآمد کردن اقتصاد ایران باشد و نه اینکه تمام توان خود را معطوف به افزایش قیمت نفت کند یا در صدد رفع تحریم‌ها باشد. چرا که اگر چنین اوضاعی را متصور شویم، در این صورت، از بین رفتن تحریم‌ها نیز نمی‌تواند این کاهش قیمت‌ها را جبران کند و در این وضعیت، ضرر و آسیبی که اقتصاد ایران از کاهش قیمت نفت می‌بیند، بیش از تحریم‌هاست.
رضا زحمتی
انتهای پیام/ج