به گزارش خبرنگار فرهنگی شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ اتفاقات اخیر در حاشیه کنسرت شهر پردیس و مسائلی چون نادیده‌گرفتن هنجارهای عمومی و کشف حجاب، بار دیگر ضرورت ساماندهی سازوکار نظارت در رویدادهای هنری و پاسخگویی برگزارکنندگان را به صدر مطالبات فرهنگی بازگرداند.
برگزاری کنسرت‌های موسیقی و ایجاد بستر نشاط اجتماعی، بی‌تردید یکی از ارکان زنده بودن حیات شهری و فرهنگی است. اما آنچه در ماه‌های اخیر و به‌ویژه در رخدادهای میدانی نظیر کنسرت اخیر در شهر پردیس مشاهده شد، نشان‌دهنده یک شکاف جدی میان «ارائه خدمات فرهنگی» و «پایبندی به هنجارهای قانونی و عرفی جامعه» است؛ مسئله‌ای که اگر مدیریت نشود، موجودیت اصل این رویدادها را تهدید خواهد کرد.
تبدیل سالن کنسرت به منطقه آزاد هنجارگریزی
کنسرت‌های موسیقی همواره تحت شمول قوانین رسمی و ارزش‌های عمومی کشور مجوز دریافت می‌کنند. با این حال، مشاهدات مکرر در برخی سالن‌های برگزاری نشان می‌دهد که محیط‌های دربسته اجرای صحنه‌ای، از سوی بخشی از مخاطبان به‌مثابه فضایی خارج از چارچوب قانون تلقی می‌شود. رواج کشف حجاب، رفتارهای نامتعارف و ورود اقلام ممنوعه (همچون بطری‌های حاوی مایعات غیرمجاز) که در گزارش‌های شب اول سالن پردیس نیز به آن اشاره شده بود، خروجی همین نوع تلقی غلط است.
این پرسش جدی مطرح است: چرا محیطی که با بودجه عمومی، مجوز رسمی وزارت ارشاد و در قالب سازوکارهای قانونی کشور شکل می‌گیرد، در برخی ساعات به مکانی برای نادیده‌گرفتن علنی قانون و کم‌توجهی به حریم عفاف و حجاب تبدیل می‌شود؟
انفعال تهیه‌کنندگان و سالن‌داران؛ انتفاع مالی، شانه خالی کردن از مسئولیت
بخش عمده‌ای از بروز چنین فضاهایی، ناشی از نگاه صرفاً تجاری برخی سالن‌داران و تهیه‌کنندگان موسیقی است. در شرایطی که شرکت‌های برگزارکننده سودهای هنگفتی از بلیت‌فروشی سرسام‌آور کسب می‌کنند، در قبال حفظ نظم، پایبندی به آیین‌نامه‌ها و کنترل گیت‌های ورودی رویکردی منفعلانه در پیش می‌گیرند.
پاسخگو نبودن تیم حراست و نظارت بخش خصوصی در مرحله کنترل ورود، به هنجارگریزان این پیام را مخابره می‌کند که در داخل سالن هیچ قید و بند قانونی وجود ندارد. در چنین وضعیتی، هنگامی که نهادهای نظارتی به ناچار برای اعمال قانون ورود می‌کنند و سالن را پلمب می‌نمایند، همان تهیه‌کنندگان و عوامل اجرایی تلاش می‌کنند خود را طلبکارِ ماجرا نشان دهند، در حالی که ریشه بحران، ترک‌فعل اولیه خود آنان در عدم تمهید بسترهای نظارتی است.
دود هنجارشکنی در چشم فرهنگ و مخاطبان خانواده‌محور
پیامد فوری بی‌انضباطی فرهنگی در سالن‌های کنسرت، سلب آسایش از خانواده‌ها و مخاطبانی است که تنها برای بهره‌مندی از هنر و یک تفریح سالم بلیت تهیه کرده‌اند. وقتی مرزهای اخلاقی و الزامات قانونی مانند حجاب در یک فضای عمومی مخدوش شود، نخستین بازنده خانواده‌هایی هستند که محیط را از حالت امن و فرهنگی خارج می‌بینند.
از سوی دیگر، هزینه‌تراشی این رفتارها برای کل اکوسیستم موسیقی کشور سنگین است؛ زیرا اقدامات نسنجیده عده‌ای معدود، به پلمب سالن‌ها، لغو برنامه‌ها، تنش روانی برای صدها تماشاگر منتظر و ایجاد فضای امنیتی در محیط‌های فرهنگی منتهی می‌شود.
تعامل و نظارت پیشینی، تنها راه استمرار نشاط جمعی
رخداد تالار شهر پردیس باید به عنوان یک هشدار مدیریتی تلقی شود. نشاط اجتماعی و موسیقی پاپ نیازی غیرقابل‌انکار برای بدنه جامعه است، اما تداوم آن در گرو احترام متقابل به هویت فرهنگی و قوانین عمومی کشور است. راه‌حل این معضل، نه پلمب‌های غافلگیرکننده در واپسین دقایق پیش از اجراست و نه چشم‌پوشی از نقض قانون.
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و نهادهای ذی‌ربط باید مسئولیت‌پذیری حقوقی و اجرایی سالن‌داران و تهیه‌کنندگان را افزایش دهند تا صیانت از حجاب، آرامش و حرمت فضای عمومی از مبادی ورودی اعمال شود و سالن‌های موسیقی از یک محیط هنجارمند خانوادگی به کانون تنش‌های اجتماعی تبدیل نشوند.
ارسال دیدگاه