گردشگری مجازی در آثار تاریخی و اماکن دیدنی شهرستان جاجرم + تصاویر

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از عصراترک، جاجرم بخاطر آثار متعدد تاریخی و باستانی یکی از مناطق ارزشمند و شایان توجه باستانشناسی در استان خراسان شمالی است. این منطقه باستانی دارای آثارمهمی همچون محوطه تاریخی تپه پهلوان، تپه حیدران و... با قدمت هفت هزار سال و نیز بناهای باارزشی نظیر مسجد جامع جاجرم است.

پراکندگی زیاد محوطه های باستانی مربوط به دوران اشکانی و ساسانی در این شهرستان، از شکوفایی این خطه در دوره تاریخی با بهره گیری از موقعیت مناسب آن بر سر راه ابریشم و معادلات سیاسی و تجاری آن دوران حکایت دارد. جاجرم از شهر های مهم دوران اوج و درخشش تمدن خراسان بوده است .

مسجد جامع جاجرم / شماره ثبت ملی : 1580

مسجد جامع جاجرم از جمله مساجد کهن ایران متعلق به قرون اولیه اسلامی، درمحدوده بافت تاریخی شهر و خیابان شهید رجائی- خیابان 15 خرداد جنوبی واقع شده  است. ارگ کاظم خان ، باغ و بنای کوشک، آب انبار آق فریدون نایب و ... از دیگر آثار ارزشمند بافت تاریخی جاجرم می باشند. این مسجد دارای صحنی کوچک و دو شبستان باریک در طرفین آن می باشد. بر پیشانی ایوان ورودی گنبدخانه یک کتیبه کاشی فیروزه ای وجود دارد که به شدت آسیب دیده است در این کتیبه عبارت «بتاریخ بیستم ماه سنه سبع و سبیعن» دیده می شود و مابقی آسیب دیده است که به احتمال قریب به یقین «خمس مائه» بوده ، یعنی تاریخ 597 هجری.

قلعه جلال الدین جاجرم/ شماره ثبت در فهرست آثار ملی: ۱۵۷۷

قلعه جلال‌الدین در فاصله پنج کیلومتری غرب شهرستان گرمه، یکی از برجسته‌ترین قلعه‌های نظامی خراسان شمالی محسوب می‌شود.

این قلعه بر روی تپه‌ای نسبتا مرتفع سنگی که در حد فاصل بین گرمه و جاجرم قرار دارد، با مصالحی چون سنگ و ملاط ساروج و گاها آجر ساخته شده و دارای پلانی شش گوش با شش برج مدور در اطراف آن است که درب ورودی آن در ضلع جنوب واقع شده و در سال‌های گذشته نیز عمارتی در بالای این درب مشاهده می‌شد.

قلعه جلال الدین که ارتفاع برج‌ها و دیوارهای آن حدود ۱۲ متر است؛ در واقع در داخل از چهار اطاق در میان این برج‌ها ساخته شده و خمره‌هایی نیز در بدنه دیوارهای داخلی و قطور قلعه جهت جمع آوری آب و آذوقه ایجاد شده است.

کاروانسرای رباط قلی/ شماره ثبت ملی : 4574

رباط قلی یکی از باشکوه ترین کاروانسراهای خراسان شمالی واقع در بخش سنخواست شهرستان جاجرم است. این بنای تاریخی در سه کیلومتری شرق روستای گازان و سه کیلومتری جنوب روستای قلی واقع شده است. طرح کلی رباط قلی مستطیل است با چهار برج  در چهار گوشه بنا و یک برج نیز در وسط ضلع های شمالی ، غربی و جنوبی آن. ورودی بنا در وسط ضلع شرقی قرار دارد. بعد از ورودی از طریق یک فضای سرپوشیده چهارطاقی شکل به چهار طرف دسترسی می یابد.بارانداز یا حیاط کاروانسرا به صورت یک صحن چهار ایوانی است در فرورفتگی ایوان جنوبی یک محراب با بقایای گچبری که بی شک نمازخانه کاروانسرا بوده، قرار داشته است.

براساس آثار و شواهد کتیبه گچبری موجود بر سر در ورودی به خط ثلث که اکنون بکلی از بین رفته  و نیزسبک و سیاق معماری و طرح کلی بنا ، نماسازی داخل و خارج بنا و مصالح میتوان این اثر را  جزء آثار شاخص دوران تیموری بشمار آورد.

آرامگاه خواجه علی بن مهزیار / شماره ثبت ملی : 16583

آرامگاه خواجه علی ابن مهزیار از جمله آثار ارزشمند تاریخی جاجرم به شمار می رود که ساخت آن را به دوره ایلخانی نسبت می دهند. براساس بررسی های بعمل آمده، تا دورۀ قاجار فضای داخلی بقعه و به ویژه مرقد تزیینات آجرهای لعابدار فیروزه ای با نقش برجستۀ آیات شریفۀ قرآنی به خط ثلث و نقوش گیاهی داشته که بعدها از اینجا  به مقبره یارمحمد خان شادلو «سردار مفخم» در بش قارداش منتقل و در آنجا نصب شده است، بعد ها هم به «گنجینه اسلامی» موزه ملی ایران انتقال داده شده و در آنجا به شماره ثبت 3278 نگهداری می شوند.

 طبق برخی روایات مذهبی این بنا مدفن ابوالحسن علی بن مهزیار، از یاران صدیق امام علی ابن موسی الرضا (ع) است. علی بن مهزیار از سوی امام رضا (ع) و امام جواد (ع) مقام نمایندگی و وکالت در نواحی جاجرم داشته و تألیفات و آثار متعدد ی از او برجای مانده است.آرامگاه خواجه مهزیار در حومه شرقی جاجرم، ابتدای جاده جاجرم- سبزوار قرار داد.

باغ کوشک جاجرم :

مربوط به دوره افشار است و در شهرستان جاجرم، بخش مرکزی، دهستان میاندشت، شهر جاجرم واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۸ اسفند ۱۳۸۷ با شمارهٔ ثبت ۲۵۳۹۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

نارین قلعه /شماره ثبت ملی :  1593

نارین قلعه نماد تاریخ کهن جاجرم در دل این شهر مهم دوران اسلامی قرار دارد. در « مطلع الشمس » در باره نارین قلعه جاجرم آمده است: « در وسط جاجرم بر روی تل مصنوعی مرتفعی قلعه ای است خراب و خالی از سکنه و نارین قلعه این بلد است ، چهار برج دارد ».چارلز ادوار ییت نیز در « سفر نامه خراسان و سیستان» می نویسد: «در وسط جاجرم یک تل خاک عظیم به ارتفاع 21تا 24متر هست که بقایای ارک شهر قدیمی محسوب می گردد و به آن نارین قلعه می گویند.»

آب انبار آق فریدون:

آب انبار قدیمی 'آق فریدون' این شهرستان که مربوط به دوره قاجاریه می باشد.

انتهای پیام/ مهدی تقی زاده