logo
شنبه 25 مهر 1405 | شنبه 17 اكتبر 2026 |
اخبار داغ
  1. آمریکا با وارونه‌نمایی واقعیت‌ها به دنبال پیروزی در جنگ روایت‌ها است
  2. وقتی شعارهای توسعه به ابتذال و رکود ختم شد/ از بیم و امید تا سقوط گیشه و محتوا
  3. پالس غربگراها به دشمن برای فشار به ملت! /از ورثه "هاشمی‌رفسنجانی" تا "ظریف" به دنبال عقب نشینی ملت در برابر آمریکا!
  4. انزوای ایران یا شکست راهبردی آمریکا؟
  5. قلعه‌نویی: دلیلی برای تغییر همکارانم نمی‌بینم/ هیچ وساطتی برای بیرانوند نمی‌کنم
  6. آیا پلتفرم‌ها قصه را قربانی الگوریتم‌های شبکه‌های اجتماعی کرده‌اند؟
  7. آقای روبیو؛ تاریخ بخوانید تا بفهمید دشمنان ایران چگونه زانو می زنند/ طعم تلخ شکست را به شما خواهیم چشاند
  8. چرا ناتوانی عربستان در برابر انصارالله یمن آشکار شد؟/ شکست رژیم سعودی در چند جبهه!
  9. مذاکرات دمشق و تل‌آویو زیر سایه تداوم اشغال؛ توافق امنیتی در هاله‌ای از ابهام
  10. توهم فروشی 105 دلاری بازار کاغذی؛ نفت فیزیکی از ۱۵۰ دلار گذشت
  11. گمانه‌زنی ممنوع؛ لطفا تکلیف این پرونده را سریعتر روشن کنید/ آسانی، استقلال و سه پرسش مهم
  12. سیستم طاغوتی نمایش در ایران
  13. آقای ظریف؛ مذاکرات شما جنگ را به کشور تحمیل کرد، آدرس غلط ندهید/ ایران درحال امتیازدهی بود که آمریکا جنگ را انتخاب کرد!
  14. اوکراین و اروپا برای ترامپ اولویت ندارد/ گازوئيل روسیه به این زودی ها به آمریکا نمی رسد
  15. زنگ خطر جمعیتی در ایران؛ از کاهش موالید تا شتاب سالمندی
  16. جام جهان‌نما؛ حافظ و معماری رندی، معنا و زمانه
  17. دیوان کیفری بین‌المللی زیر ضرب تحریم‌های آمریکا؛ پرونده نتانیاهو در کانون تقابل
  18. چند پرسش کلیدی درباره قرارداد یاسر آسانی و استقلال/ اثر حقوقی یک قرارداد مبهم؛ لطفا شفاف سازی کنید
  19. مقصر تولید فیلم‌هایی چون «خانم والده» چه کسانی هستند؟
  20. "مهسا" اسم رمز آشوب بود، اما "افتخاری" افتخار سيستان/ سلبریتی ها و رسوایی سکوت در برابر ترور یک زن ایرانی!

در گفت‌و‌شنود با پژوهشگر فرهیخته شاهرودی مطرح شد؛

ابوالحسن خرقانی؛ عارفی که در برابر «زر و زور و تزویر» کرنش نمی‌کرد/ وقتی شهرداری شاهرود در یک تپه باستانی کاج کاشت!

ابوالحسن خرقانی؛ عارفی که در برابر «زر و زور و تزویر» کرنش نمی‌کرد/ وقتی شهرداری شاهرود در یک تپه باستانی کاج کاشت!
یک پژوهشگر شاهرودی می‌گوید ابوالحسن خرقانی، عارفی بود که در برابر «زر و زور و تزویر» کرنش نمی‌کرد.
[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از مرآت، چند روز قبل، بخش نخست گفتگو با استاد سیدعلی اصغر شریعت‌زاده، پژوهشگر فرهیخته شاهرودی را از نظر گذراندید. در نوبت قبل، گوشه‌ای از اندیشه شیخ ابوالحسن خرقانی را به بحث کشاندیم و اکنون ضمن ادامه آن بحث، به فرهنگ شاهرود نیز خواهیم پرداخت. بی‌مقدمه شما را به مطالعه بخش دوم این گفتگو دعوت می‌کنیم.

, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, مرآت,

مرآت: برخی معتقدند مشی شیخ ابوالحسن، کاملا با آن‌چه که از صوفیه سراغ داریم، متفاوت است. رهبر معظم انقلاب هم در سفر خود به شاهرود بر این مسأله پای فشردند. نظر شما در این ارتباط چیست؟

, مرآت: برخی معتقدند مشی شیخ ابوالحسن، کاملا با آن‌چه که از صوفیه سراغ داریم، متفاوت است. رهبر معظم انقلاب هم در سفر خود به شاهرود بر این مسأله پای فشردند. نظر شما در این ارتباط چیست؟,

شیخ ابوالحسن خرقانی عارفی بود که در میان مردم زندگی می‌کرد. او مردی خداشناس بود. شیخ ابوالحسن در برابر زر و زور و تزویر کرنش نمی‌کرد. در تاریخ داریم که وقتی سلطان محمود عزم دیدار شیخ ابوالحسن کرد، ابوالحسن به پا نخاست. سلطان محمود در تاریخ چهره شناخته‌شده‌ای است. او به عنوان یک سلطان مقتدر به شیخ ابوالحسن گفت چرا وقتی من آمدم برنخاستی و اکنون که عزم رفتن کرده‌ام مرا تکریم می‌کنی؟ شیخ ابوالحسن گفت تو با غرور و اقتدار آمدی اما هنگام رفتن، با تواضع رفتار کردی.

,

فرقه‌ها در مقام عمل و گفتار صادق نیستند

, فرقه‌ها در مقام عمل و گفتار صادق نیستند, فرقه‌ها در مقام عمل و گفتار صادق نیستند,

شما باید نحله‌ها و فرقه‌ها را از نزدیک ببینید. به عمق زندگی وابستگان به این فرقه‌ها بروید. رهبر معظم انقلاب، به خاطر همین مسائل، آن سخن را فرمودند. فرقه‌ها آرایه‌هایی به شیخ می‌بندند که درست نیست. آن‌ها در مقام عمل و گفتار صادق نیستند. من در اوایل دهه هفتاد، دبیر کنگره شیخ ابوالحسن خرقانی بودم؛ به همین خاطر در تمامی اسناد و مدارک موجود درباره شیخ ابوالحسن پرسه‌ای زده‌ام.

,

وقتی به خانقاه فرقه‌ها سرک کشیدم!

, وقتی به خانقاه فرقه‌ها سرک کشیدم!, وقتی به خانقاه فرقه‌ها سرک کشیدم!,

بر این اساس، فرمایش رهبر بزرگ انقلاب را درست می‌دانم. ما ابوالحسن را یک انسان پیامبرگونه می‌دانیم. او را انسانی خداشناس یافته‌ایم که جز خدا چیزی نمی‌بیند. من به عنوان طلبه‌ای که در این رابطه تحقیق کرده‌ام و به فرقه‌ها و خانقاه‌هایشان سرک کشیده‌ام، تلاش کرده‌ام تا دریابم آیا کسی هست که این دیدگاه را درباره شیخ داشته باشد؟ یا کسی هست که گفتار و رفتارش در وادی گفتار و رفتار شیخ باشد؟

,

سخن تمام؛ بسیاری از بزرگان، ابوالحسن را نماد خداشناسی می‌دانند.

,

مرآت: آن‌چه که عطار نیشابوری درباره ابوالحسن در تذکره‌الاولیاء آورده است، از نگاه شما چقدر مقرون به صحت و واقعیت است؟

, مرآت: آن‌چه که عطار نیشابوری درباره ابوالحسن در تذکره‌الاولیاء آورده است، از نگاه شما چقدر مقرون به صحت و واقعیت است؟,

به نظر من عطار نیشابوری، مردی با ذهنی فراخ و خلاق و قلبی پاک بوده است. او به واسطه وسعت دید و ذهن خلاق خود، گیرندگی بالایی داشته و آن‌چه را که درک کرده به زبان و قلم آورده است. کتب او توانست در مقطع زمانی خود، تحولاتی را ایجاد کند اما بگذارید به نکته‌ای اشاره کنم. در دوره قاجار کتابی به نام «مظهر العجایب» از عطار با اشعاری درباره مولاعلی(ع) که به نظر من انتساب آن به عطار صحیح نیست و قابل تأمل است.

,

چو نشناسد انگشتری طفلِ خُرد...

, چو نشناسد انگشتری طفلِ خُرد..., چو نشناسد انگشتری طفلِ خُرد...,

باری؛ ماجرای عطار ماجرای موسی و شبان است. او خدا را از منظر خود دیده است. عطارِ عزیزِ ما، خداوند را در دریایی از در و مرجان دیده است. من و شما، غایت فکر و احساس و دید او را نداریم و نخواهیم داشت. بنابراین عطار در جامعه تأثیرگذار است، مشروط بر آن که ما حاشیه‌ها را از گرد او بپراکنیم. «چو نشناسد انگشتری طفلِ خرد/ به شیرینی از وی توانند برد»

,

ما نیز دُر غلتان و طلای پاکی به نام عطار داریم و او را به راحتی به یک‌سری زخرفات و حاشیه‌ها می‌فروشیم.

,

مرآت: پرسش دیگرم مربوط به فرهنگ مردم شاهرود است. از دست رفتن کدام بخش از فرهنگ این سامان شما را بیش‌تر نگران می‌کند؟

, مرآت: پرسش دیگرم مربوط به فرهنگ مردم شاهرود است. از دست رفتن کدام بخش از فرهنگ این سامان شما را بیش‌تر نگران می‌کند؟, مرآت: پرسش دیگرم مربوط به فرهنگ مردم شاهرود است. از دست رفتن کدام بخش از فرهنگ این سامان شما را بیش‌تر نگران می‌کند؟,

متأسفانه ما در شرایطی قرار گرفته‌ایم که به سبب آن، برخی نکات در بوته فراموشی قرار گرفته‌ است. شما می‌دانید که بسیاری از تمدن‌ها در کناره رودها شکل گرفته است. شاهرود نیز در گذشته در کنار یک رود شکل گرفته بود. از طرفی امتداد تپه‌های تاریخی مربوط به هزاره اول پیش از میلاد که از قیطریه آغاز می‌شود، به تپه بلوار شاهرود می‌رسد. متأسفانه شهرداری و شورای شهر شاهرود، زمانی در این تپه ثبت‌شده تاریخی درخت کاج کاشتند! بگذریم...

,

سنگ چخماق؛ تپه‌ای متعلق به هزاره ششم پیش از میلاد!

, سنگ چخماق؛ تپه‌ای متعلق به هزاره ششم پیش از میلاد!, سنگ چخماق؛ تپه‌ای متعلق به هزاره ششم پیش از میلاد!,

به لحاظ تاریخی نیز باید اشاره کنم که تپه سنگ چخماق در 8 کیلومتری شاهرود قرار دارد و متعلق به هزاره ششم پیش از میلاد است. پروفسور ایچی ماسودا در محدوده این تپه باستانی حفاری انجام داده و نکات مهمی از تاریخ منطقه شاهرود را آشکار کرده است. تپه شیخ عبادالدین نیز مربوط به هزاره پنجم پیش از میلاد است و در نزدیکی شاهرود قرار دارد.

,

مادر نویسنده احسن‌التقاسیم، اهل بیارجمند بود

, مادر نویسنده احسن‌التقاسیم، اهل بیارجمند بود, مادر نویسنده احسن‌التقاسیم، اهل بیارجمند بود,

از طرفی شاهرود، در واقع چهار عارف بزرگ را پرورده است؛ شیخ ابوالحسن خرقانی، بایزید بسطامی، شیخ جلال‌الدین و شیخ عمادالدین. اما در خصوص فرهنگ مردم شاهرود هم باید به گویش این مردم اشاره کنم. گویش شاهرودی بسیار غنی و عمیق است. تنها حوزه‌ای که در آن زبان دری رواج دارد، منطقه شاهرود است. پدر نویسنده کتاب «احسن‌التقاسیم فی معرفه‌الاقالیم» فلسطینی و مادرش، بیارجمندی بوده است؛ او مشخصات گویش غنی شاهرودی را بیان کرده است.

,

شما در زبان شاهرودی با جملاتی دارای چندین فعل پیاپی مواجه می‌شوید که پیامی را به مخاطب رسانده است. از این گذشته، می‌توان روی واژه‌ها بحث کرد. مثلا برای شما جالب خواهد بود که ریشه واژه تاریخی واژه پازینه را جستجو کنید.

,

گویش شاهرودی در حال فراموشی است...

, گویش شاهرودی در حال فراموشی است..., گویش شاهرودی در حال فراموشی است...,

اگر بخواهم درباره واژگان شاهرودی سخن بگویم، سخن به درازا می‌کشد. متأسفانه گویش شاهرودی به دلیل شرایط خاصی که بر جامعه حاکم است، در حال فراموشی است. در مجموع رگه‌های تمدنی، تاریخی و فرهنگی را به صورت تمام و کمال در شاهرود می‌بینید. ما اهل هرجا که هستیم باید فرهنگمان را پاس بداریم. به این نکته نیز باید اشاره کنم که شاهرود به لحاظ فرهنگی جزو خراسان بزرگ بوده است.

,

خراسان جلوه‌گاه و منشأ و منبع فرهنگ غنی ایران است. مشاهیر و فرهنگ این خطه نیز به هم پیوسته‌اند؛ از شیخ عطار گرفته تا فردوسی.

,

مرآت: سخن پایانی شما را می‌شنویم.

, مرآت: سخن پایانی شما را می‌شنویم.,

من از شما سپاسگزارم که در میانه مسائل و مشکلات موجود و در شرایطی که دنیا در تبلیغات سرمایه‌داری غوطه‌ور است، به این مسائل می‌پردازید.

,

انتهای پیام/

]

به اشتراک گذاری این مطلب!

ارسال دیدگاه