هنر دستی بومیان هرمزگان در دام چینی ها/مرگ صنایع دستی زیر سایه بی تدبیری ها

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از فرهنگ کده؛هنرهای صنایع دستی اگر تحت مدیریتی شایسته و توانمند باشد مانند معدنی از طلا می توانند برای یک جهان ثروت و کارآفرینی کنند و استان هرمزگان در عرصه های مختلف هنری نقشی بر آستین دارد که صنایع دستی یکی از مشهورترین و محبوبترین آنهاست هنری که متاسفانه به دلیل برخی بی تدبیری ها و مدیریت های غلط دولت ها درعرصه صنایع دستی،‌ هنوز نتوانسته است آن طور که باید و شاید به جایگاه مطلوبی در این هنر ماندگار و زیبا برسیم.

 فروش صنایع دستی قشم خوب است 

عزیز محمد زاده، بانوی هنرمند که در شرکت تعاونی صنایع دستی جزیره قشم مشغول به فعالیت است در گفتگو با خبرنگار فرهنگ کده، اظهار کرد: فروش صنایع دستی قشم خوب است از شال، برقه‌هایی که جنس آنها از چوب درختان و همچنین آثار صنایع دستی در قالب کیف دستی خانم‌ها و تلفن همراه از جمله آثاری هستند که در زمره پرفروش‌ها قرار دارند.

بانوی هنرمند هرمزگانی با بیان اینکه صنایع دستی قیمت ندارد، افزود: برخی‌ها از قیمت صنایع دستی گله مند‌ هستند و می گویند گران است ولی بنده معتقدم که برای صنایع دستی نمی‌توان قیمتی تعیین کرد چرا که هنر دست هنرمند این عرصه، قیمتی ندارد و نمی‌توان زحماتی که او برای ارائه یک اثر به خرج می‌دهد با پول جبران کرد.

از تولید کنندگان صنایع دستی حمایت چندانی نمی‌شود

محمد زاده با اشاره به اینکه  صنایع دستی در مقایسه با دیگر هنرها مهجور مانده و از توجه و حمایت چندانی برخوردار نمی‌شود، تصریح کرد: ما سعی کرده‌ایم این هنرها با دست خالی سرپا نگه‌ داریم و در این هنر، سهم داشته باشیم.

وی خاطر نشان کرد: در شهرستان قشم بیش از 500 نفر در زمینه صنایع دستی فعالیت می‌کنند که اکثریت آنها زنانی هستند که با محدودیت مالی و اجتماعی مواجه هستند و ما برای آن که بتوانیم به امرار معاش‌ آنها کمکی کرده باشیم سفارش‌ها را در منازل به آنها می‌دهیم و آنها هم انجام می‌دهند و این برنامه سبب می‌شود تا هم آنها درآمدی داشته باشند و هم صنایع دستی در رکود باقی نماند.

 64 هزار نفر در صنایع‌دستی فعالیت دارند

محسن ضیایی، مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری هرمزگان با اشاره به میزان اشتغال صنایع‌دستی هرمزگان، اظهار کرد: 64 هزار نفر در صنایع‌دستی استان مشغول به فعالیت می باشند که حدودا 90 درصد این افراد را بانوان تشکیل داده اند که در زمینه های صنایع دوخت، حصیر و گلیم مشغول هستند.

صنایع‌دستی استان ظرفیت اشتغال‌زایی بیشتر دارد 

مدیرکل میراث فرهنگی هرمزگان با بیان اینکه ظرفیت صنایع‌دستی هرمزگان قابلیت افزایش و جذب بیشتر نیروی کار را دارد، تصریح کرد: صنایع‌دستی استان ظرفیت اشتغال‌زایی بیشتر دارد و لذا تعداد بیشتری از این آمار در زمینه صنایع‌دستی فعال هستند چرا که اکثر این هنرها در خانواده‌ها به‌صورت گروهی کار می‌شود و همین موضوع آمارگیری دقیق و ساماندهی را به دلیل وسعت استان دشوار کرده و البته طرح ایجاد خانه‌های صنایع‌دستی کمک بزرگی در شناسایی این افراد می‌کند.

ضیایی به تفاوت خانه‌های صنایع‌دستی با تعاونی‌های صنایع‌دستی پرداخت و گفت: هسته نخست تعاونی‌ها، خانه‌های صنایع‌دستی است و همچنین تعاونی‌ها به‌صورت حرفه ای تر در زمینه تولید فعال هستند چرا که باید دارای هدف مشخص و اساسنامه باشند اما در خانه‌های صنایع‌دستی تلاش شده تا تمامی نیازهای صنعت‌کاران مانند صدور پروانه تولید انفرادی، آموزش و شرکت در نمایشگاه‌ها به‌صورت یک جا جمع آوری شود و به‌ نوعی این خانه‌ ها به‌عنوان پشتوانه صنعت‌کاران به‌ خصوص در روستاها عمل می‌کنند.

از 270 تعاونی صنایع‌دستی در استان 30 عدد فعال هستند

وی در ادامه بیان کرد: بعضی از فعالان صنایع‌دستی هرمزگانی بر این باور هستند در خانه‌های صنایع‌دستی کار خاصی صورت نمی گیرد و تقویت و حمایت از تعاونی‌ها می‌توانست راهگشای بهتری برای شاغلان در این زمینه باشد اما بنده با این نظر موافق نیستم چرا که در بررسی‌های صورت گرفته از 270 تعاونی صنایع‌دستی در استان شاید 30 عدد فعال باشند و این بیشتر به دلیل بروکراسی اداری و پیچیدگی‌های موجود است پس‌ نیاز بود که یک بخش برای نزدیک شدن بخش دولتی و خصوصی وارد عمل شود که این خانه‌های صنایع‌دستی به‌نوعی همکاری بخش دولتی و خود صنعتگران را به وجود آورده است.

مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری هرمزگان اضافه کرد: کسانی که به‌عنوان همیار در خانه‌های صنایع‌دستی مشغول به فعالیت هستند افراد بومی می باشند که برای صنعتگران همان منطقه تسهیلات فراهم می‌کنند و به همین دلیل استقبال خوبی از این خانه‌ها صورت گرفته حتی به‌عنوان یکی از طرح‌های نوآور از سوی سازمان مدیریت به سایر نقاط کشور معرفی‌شده است.

ضیایی به وضعیت بازار فروش صنایع دستی استان اشاره کرد و گفت: صنایع‌دستی استان در نمایشگاه‌های سراسر کشور و حتی بین‌الملل با استقبال خوبی روبه رو شد و بسیاری از صنعتگران محصولات خود را به‌صورت سفارشی تولید می‌کنند به همین علت اکثر تولیدکنندگان بزرگ صنایع‌دستی تمایل به شرکت در نمایشگاه‌های داخلی و خارجی دارند.

وی در ادامه تصریح کرد: فروشگاه‌های دائمی صنایع‌دستی در محل معاونت صنایع‌دستی بندرعباس دایر شده است اما بیشتر افراد حاضر در این نمایشگاه به دلیل شرکت در نمایشگاه‌ها و برنامه‌های آموزشی از فروش در بندرعباس غافل شده‌اند و به همین دلیل فروشگاه و نمایشگاه دائمی در بندرعباس وجود ندارد.

توقع هنرمندان هرمزگانی از سطح حمایتی ما بالا است

مدیرکل میراث فرهنگی هرمزگان با بیان اینکه توقع هنرمندان هرمزگانی از سطح حمایتی ما بالا است، اظهار کرد: در سال قبل فرمانداری بندرعباس طی جلساتی چند نقطه از شهر را برای فروش محصولات زراعی و صنایع‌دستی در نظر گرفت ولی متاسفانه استقبالی از سوی هنرمندان نشد و به‌عنوان‌ مثال مکان‌هایی مثل شهرک توحید و بازارچه امام حسین با عدم استقبال روبه رو شد اما آنها خواستار واگذاری مکان‌هایی در کنار لب دریا و مرکز شهر هستند اما این افراد حاضر نیستند بخشی از هزینه‌های آن را متقبل شوند.

ضیایی بیان کرد: ما در معبد هندوهای بندرعباس تلاش کردیم از این افراد برای فروش صنایع‌دستی استفاده کنیم اما به‌ جز یک الی دو مورد کسی نتوانست در آنجا بماند.

نبود فروش محصولات داخلی در مکان‌های تاریخی ضعف در عدم مدیریت است

وی، الزامی نبودن فروش محصولات داخلی در مکان‌های تاریخی مانند معبد هندوها یک ضعف در مدیریت و نظارت میراث فرهنگی دانست و گفت: محصولات بی‌کیفیت چینی چهره این بنا را تخریب می‌کند و با توجه به هزینه‌های این مکان فروش صرف صنایع‌دستی توجیه اقتصادی ندارد.

مدیرکل میراث فرهنگی هرمزگان با بیان اینکه طرح‌هایی مثل جمعه‌بازار و یا مکان‌های ثابتی برای فروش روزانه صنایع‌دستی می‌تواند به رونق فروش و بازار این محصولات کمک می کند، گفت: ما در سال های قبل تلاش کردیم  مکانی برای جمعه‌بازار و یا بازارچه‌های فروش صنایع‌دستی محیاء کنیم حتی تفاهم‌نامه‌ای با شهرداری منعقد شد تا مکانی در اختیار میراث فرهنگی قرار بگیرد و زیرساخت‌ها هم از سوی سازمان تأمین شود اما متاسفانه اعتبار این طرح از سوی تهران تامین نشد.

عدم اجرای بیمه یکی از مشکلات عمده صنعت‌کاران دستی است

ضیایی یکی از مشکلات عمده صنعت‌کاران دستی عدم اجرای بیمه عنوان کرد و افزود: بیمه صنعتگران دستی تا سال 93 انجام می‌شد ولی در سال‌ گذشته به دلیل عدم اعتبار مبلغ بیمه هنرمندان از سوی دولت این روند با اختلال روبه رو شد اما در سال جاری با توجه به تصویب بودجه و در نظر گرفته شدن اعتبار لازم بزودی بیمه صنعتگران صنایع‌دستی اجرایی می شود.

وی، عدم تولید انبوه صنایع‌دستی در استان را یکی از دلایل صنایع‌دستی چینی در بازار و فروش آزادانه آن در مکان‌های گردشگری دانست و گفت : اغلب فروشندگان تمایل دارند در کنار فروش محصولات تولیدی، صنایع‌دستی خارجی را هم به فروش برسانندبه‌ عنوان‌ مثال در بحث صدف فقط یک کارگاه فعال در ایسین بندرعباس داریم که معمولاً کارهای سفارشی انجام می‌ دهد و حتی گسترش این صنایع هم با پیچیدگی‌های بروکراسی اداری مشکل است.

نیم‌نگاهی به وضعیت این روزهای صنایع دستی هرمزگان و کورسی که به راه افتاده و رقابتی نابرابر را بین صنایع دستی بومی و ناهمتایان تقلبی و چینی ایجاد کرده است نشان از این دارد که صنایع دستی این روزها حال و روز خوشی ندارد و همچنان در انتظار تدبیر است.

انتهای پیام/