محدثی‌خراسانی: پاسخ به شور و حماسه در شعر اسرافیلی/ اسماعیلی: تصور شاعران دیروز با امروز از عاشورا تفاوت دارد

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ آیین رونمایی از اشعار آیینی حسین اسرافیلی با عنوان «آیینه‌های شعله‌ور» عصر روز گذشته در خبرگزاری فارس برگزار شد. 

*شعر اسرافیلی در کنار نصرالله مردانی به شور و حماسه پاسخ می‌داد

مصطفی محدثی خراسانی در این مراسم با اشاره به پیشینه شعر انقلاب گفت: انگشت‌شمار هستند شاعرانی که در شکل‌گیری بنای شعر انقلاب نقش داشتند و هرکدام از آنها بخشی از پازل شعر اولیه انقلاب را تشکیل می‌دهند که نبود هرکدام از آن‌ها یک بخش را دچار خلأ می‌کند. از این رو، حسین اسرافیلی را در کنار مرحوم نصرالله مردانی می‌توان قرار داد و پاسخگویی به شور و حماسه را با شعرشان در آن سال‌ها که فضای جامعه می‌طلبید برعهده داشتند. 

وی افزود: مرحوم مردانی پرکارتر و درگیر ساخت ترکیبات در این حوزه بود و اگر اسرافیلی کم‌کار بود، دغدغه،‌ وسواس و اندیشه عامل کمتر کار کردن او بوده است.

این کارشناس ادبی در بخش دیگر یاز سخنانش با اشاره به شعر آیینی گفت: برای شعر آیینی می‌توان چندمنظر متصور بود، در کنار تمام ارجمندی های تاریخ اهل‌بیت(ع) و با توجه به اینکه مرکز ثقل این تاریخ، حماسه حسینی است و به خاطر عمق فاجعه و دنائت دشمنان، شعر فارسی همواره در چنبره سوگ قرار داشت و تا زمان محتشم نیز این سیطره ادامه دارد و حتی ترکیب‌بند عاشورایی محتشم گاهی تبدیل به سوگنامه می‌شود. منظره دیگر در شعر آیینی کاری است که عمان سامانی کرده است و خودش آن را به اوج رسانده اما بعد از او دیگر پیگیری نشد. بعد مغفول در شعر آیینی، چرایی و علت این حماسه است، یعنی به جای طرح موضوع، به طرح موضع حرکت امام حسین(ع) پرداخته است که به برکت پیروزی انقلاب اسلامی، این خلأ جبران شد. 

محدثی خراسانی در بخش پایانی سخنانش گفت: شاعران وقتی به سوی شعر آیینی آمدند، نگاهشان آن نگاه عزتمندانه به آن وقایع بود که استاد گرمارودی و علی معلم از پیشگامان آن بودند و حسین اسرافیلی نیز در این مسیر سهم دارد. طنین عزتمندانه در اشعار این مجموعه دیده می‌شود، حتی آنجا که اشعار گرایش عرفانی دارد، باز هم رگه‌های حماسه در شعر به چشم می‌آید. 

*استفاده از مضامین شعر دیروز در خدمت شعر امروز

ضیاالدین خالقی در بخش دیگری از این مراسم با اشاره به یکی از ویژگی‌های اغلب کتاب حسین اسرافیلی گفت: در همه کتاب های اسرافیلی، مناجات‌نامه دیده می‌شود و این سنتی است که در میان شاعران گذشته بوده و اسرافیلی آن را همچنان ادامه می‌دهد و فراموش شدن این مسئله در میان کتب شعرا، از عارضه‌های عصر روشنفکری است. 

وی افزود: شاعر در روندی نرم از نُرم شعر دیروز به نُرم شعر امروز می‌رسد و از مضامین شعر دیروز در خدمت شعر خود استفاده می‌کند. اینکه همه اسرافیلی را به زبان حماسی می‌شناسند، چیز ناگفته‌ای نیست. 

خالقی در ادامه گفت: شعر اسرافیلی کمتر به درد مداحی می‌خورد و اگر مداح یا ذاکری شعر او را انتخاب کند، سلیقه‌ای متفاوت است و جا دارد اینجا یادی کنیم از مرحوم دکتر شریعتی که این زبان حماسی را مدیون او هستیم و حتی معتقدم زبان شعر سپید دکتر گرمارودی متأثر از مرحوم دکتر شریعتی است. 

*اگر کسی سن و سال شاعر را نداند فکر می‌کند شاعر آنها جوان است

زهرا یزدی‌نژاد مدیر انتشارات خورشیدباران که تازه‌ترین کتاب حسین اسرافیلی را منتشر کرده، در این مراسم گفت: اولین کتابی که از آقای اسرافیلی چاپ کردم مربوط به 10 سال پیش است و اشعار او تازگی و نشاط خاصی داشت. 

وی افزود: اشعار اسرافیلی از نظر احساسی بسیار تأثیرگذار بود و مصائب حضرت زینب(س) را به خوبی تصویر کرده بود که این برخاسته از یک ارادت بود که می‌توانست تأثیرگذار باشد. اگر خواننده سن و سال شاعر را ندارد، فکر ی‌کند که یک شاعر جوان آنها را سروده است. 

*تصور شاعران دیروز با امروز از عاشورا تفاوت دارد

رضا اسماعیلی در بخش دیگری از این مراسم با طرح یک سؤال سخنان خود را آغاز کرد و گفت: چرا می گوئیم شعر اسرافیلی حماسه است و این حماسه ریشه در کجا دارد؟ شاعران نسل اول انقلاب در دامن حماسه‌های دفاع مقدس رشد کردند و تصوری که از امام حسین(ع) و مسئله عاشورا داشتند، با تصور شاعران نسل امروز تفاوت داشته است.

وی افزود: شاعران نسل اول انقلاب در جبهه‌ها با یاران امام حسین(ع) همسنگر بودند و از چنین شاعرانی تصوری جز این نمی‌رود که سراسر حماسه شعر بگویند. 

این چهره ادبی در ادامه با طرح سؤالی پیرامون وضعیت شعر آیینی امروز گفت: چرا شعر آیینی امروز دچار سستی شده که البته این سستی شامل تمام شعر آیینی روزگار ما نمی‌شود، زیرا به نظر می‌رسد شاعر نسل اخیر بخشی از تجربه‌اش را مدیون آن چیزی است که شنیده است و گاهی دیده می‌شوند شعرایی که به همان شنیده‌ها بسنده می‌کنند و شعر می‌گویند. البته نباید منکر برخی کوتاهی‌ها در معرفی درست نهضت امام حسین(ع) به نسل اخیر باشیم.

حسین اسرافیلی در پایان این مراسم، از برگزارکنندگان و شرکت‌کنندگان در این مراسم تشکر کرد و پس از آن، از کتاب «آیینه‌های شعله‌ور» رونمایی شد. 

انتهای پیام/