به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از فرهنگ کده؛ میناب به عنوان قطب فرهنگی، اقتصادی و گردشگری هرمزگان از زمان های بسیار دور دارای فرهنگ ویژه ای بوده که تاثیر بسزایی در تمام ابعاد زندگی ساکنان این دیار داشته و دارد.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, فرهنگ کده,در میان آیین های موجود اگر بخواهیم به یکی از مهمترین سنت های این منطقه که ریشه در تاریخ این سرزمین دارد اشاره کنیم می توان از "کنگ جوشی" یا همان خرما پزان نام برد.
,کنگ جوشی نزد مردم میناب از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است چرا که در زمانی نه چندان دور بخش اعظمی از اقتصاد مردم میناب در همین آیین نهفته است، این سنت ارزشمند در روستاها و مناطقی از شهرستان میناب که نخلستان های بیشتری وجود دارد و محصولات آنها مناسب جوش دادن است از اواخر مرداد ماه آغاز می شود و تا اوایل شهریور ماه ادامه دارد.
,برای کنگ جوشی محصول اولیه نخل را که هنوز نارس است تا زمان رسیده شدن نگه می دارند و پس از تبدیل محصول نارس به کنگ(وضعیتی که دانه خرما از کال و نارس عبور کرده و فاصله ای تا رطب شدن ندارد) در یک الی دو روز همه محصول(همراه با خوشه) که حدود هشتاد کیلوگرم محصول دارد را در آب می جوشانند.
,
, پس از برداشت که در گویش محلی به آن "بریده شدن" گفته می شود، کارگرها خوشه ها را به مکانی که از قبل مشخص شده و اتاقکی از سوند(سبدی مخصوص که با برگ درخت نخل جهت نگهداری از خرما استفاده می شود) انتقال می دهند و در آنجا گروهی که بیشتر کودکان افراد خردسال هستند در فضای آکنده از شور و شادی و شعف دانه ها را به وسیله دو چوب نخل حدود ۲۰ سانتی متری که انتهای آنها به وسیله بندی از جنس برگ نخل بهم بسته شده ( تراکو terakoo) و شبیه عدد ۷ است، از خوشه ها جدا می کنند.
,نکته زیبای این مراسم عجین شدن فضای کار و اقتصاد مردم میناب با باورها و اعتقادات دینی مذهبی است که وقتی مُغ بُر(کسی که بالای نخل است و خوشه ها را به وسیله داس از درخت جدا می کند) آخرین خوشه را از هر درخت جدا کرد فریاد می زند " لااله الا الله" و پامُغی ها(افرادی که زیر درخت نخل مشغول جمع آوری خوشه ها هستند) در پاسخ او ندا می دهند " محمداً رسول الله و علیً ولی الله".
,پس از جدا کردن، همه دانه ها را به وسیله نوعی سبد بافته شده از برگ نخل، به درون دیگ های بزرگ مسی آب جوش می ریزند وبه مدت دو ساعت درون دیگ جوشانده می شوند و پس از جوش خوردن کامل، دانه را به وسیله شیئ که مچک یا مچکی نام دارد(شبیه قاشق متشکل از یک چوب یک متر و نیمی و سبدی بافته شده از تکه های خوشه خرما ) از دیگ بیرون آورده و پس از حمل به نقطه ای از زمین مسطح و صاف روی زمین پهن می کنند و به مدت یک هفته مقابل آفتاب قرار می دهند.
,این محصول که پس ازعمل آوری به خارک موسوم است پس از یک هفته آماده خوردن یا استفاده در کارخانجات می باشد و از انوع قابل استفاده آن برای جوش دادن هلو، زرک، گردون، و خیلی کمتر کلک سرخ است.
,اما مهمترین رقم هلو است که هم قیمت فروش آن بیشتر بوده و هم از کیفیت بالاتری برای کارخانجات رنگ سازی برخوردار بوده می باشد و محصول تولید شده از خارک هلو برای استفاده در صنعت نساجی و تولید پارچه با رنگ های مختلف استفاده می شود.
,
, در قدیم عمده مشتری محصول خارک میناب، کشور هندوستان بود و تقریبا بیشتر محصولات میناب ازطریق بندر تیاب به کشور هند صادر می شد که سودآوری بسیار بالایی برای ساکنان جلگه میناب داشته است.
,در روزگار گذشته، صادرات خرما و به ویژه خارک میناب از ابتدای ماه مرداد آغاز و تا اواسط آبان ماه ادامه داشته و طی این مدت روزانه بیش از صد شتر خارک میناب را برای صادر کردن به کشورهای هدف به بندر تیاب انتقال می دادند.
,کنگ جوشی علاوه بر یک آیین فرهنگی و اقتصادی، فرصت و دورهمی است که خانواده ها، بستگان و اهالی محل لحظات شاد و مفرحی در کنار یکدیگر سپری می کنند و از آن روزگار که خارک میناب نام این شهر را در بازار هند و دیگر کشورها پرآوازه کرده بود زمان زیادی نمی گذرد ولی اکنون چندسالی این سنت زیبا که با اقتصاد مردم میناب گره خورده بود کم رنگ شده، که امیدواریم نسل جدید با احیاء آن ضمن حفاظت و صیانت از میراث گذشتگان، به رشد و شکوفایی اقتصاد منطقه نیز کمک کند.
,انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه