تقابل ایران و افغانستان در ماجرای منابع آبی

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از عصرهامون، تالاب هامون یکی از ذخیره های زیست کره در ایران است که از سال 1378 و همزمان با به روی کار آمدن دولت اصلاحات روبه زوال و خشکسالی پیش می رود.
دولت تدبیر و امید که دیپلماسی خارجی را از اولویت های کاری خود عنوان کرده بود هیچگاه نتوانست قاطعانه با افغان ها وارد معامله شود و حق آبه هامون را وارد کشور کند، همین مواضع منفعلانه نیز امروز سبب شده تا همسایه شرقی ایران به فکر سدسازی گسترده در منطقه باشد سدهایی که در بلند مدت شرایط ایران را وخیم تر از امروز می کند.

چندی پیش بود که افغانستان با شرکتی ترکیه‌ای برای اجرای فاز دوم سد کجکی قرارداد بست، این در حالیست که پیش تر وزیر آب و انر‍ژی افغانستان گفته بود با احداث سد کمال خان آب هیرمند را کنترل می‌کند، در هر حال اگر دولت کابل با همین رویه سدسازی را افزایش دهد و شریان های آب ورود به ایران را ببندند در دراز مدت مهاجرت سیستانی‌ها افزایش چشمگیری خواهد داشت.

اما رییس جمهوری اسلامی ایران حسن روحانی، در مراسم افتتاح کنفرانس بین المللی مقابله با گرد و غبار، چالش ها و راه‌ حل‌ها، با حضور نمایندگانی از ۳۴ کشور به شمول افغانستان در تهران، از طرح های مختلف بندسازی در کشورهای همسایه ایران چون عراق و افغانستان و تأثیر آن بر روند بیابان زایی و تولید گرد و غبار در منطقه انتقاد کرد.

حسن روحانی رئیس در کنفرانس بین المللی «مقابله با توفان های گرد و غبار» اعلام کرد که در برابر ساخت سدهای آب، «کمال خان»، «کجکی» و «سلما» نمی تواند بی تفاوت بماند.

وی با نام بردن چندین کشور به ویژه افغانستان گفته بود که این کشورها در منطقه سرچشمه گرد و غبار هستند و در زندگی مردم ایران و کشاورزی این کشور تاثیری بسزا دارند.

اما «نجیب‌آزاد» معاون سخنگوی ریاست جمهوری افغانستان در واکنش به اظهارات اخیر حسن روحانی تصریح کرد که افغانستان تصمیم جدی دارد تا منابع طبیعی این کشور به‌ویژه منابع آبی خود را مدیریت و استفاده کند.
وی تأکید کرد: «این کمترین حق ما از منابع طبیعی است تا از آب‌های جاری کشورمان استفاده کنیم».

نجیب آزاد تصریح کرد که این قبیل اظهارات نادرست است زیرا حکومت افغانستان حق دارد تا از منابع طبیعی خود استفاده کند و این موضوع در اولویت برنامه‌های دولت کابل قرار دارد.
 
معاون سخنگوی رئیس جمهور افغانستان افزود: به اظهاراتی از این قبیل، تنها پاسخ ما این است که به حرف‌هایی که زده‌اند فکر کنند.
از سوی دیگر، «عبدالبصیر عظیمی» سخنگوی وزارت انرژی و آب نیز در واکنش به این اظهارات اعلام کرد که ساخت سدهای آب حق مسلم افغانستان است و کشورهای همسایه نیز باید به حقوق افغانستان احترام بگزارند.
وی خاطرنشان کرد که دولت ایران نیز به‌دلیل ساخت سد جلوی ورود آب رودخانه‌ها به افغانستان را به‌طور کامل گرفته است.

«ودیرصافی» استاد دانشگاه کابل نیز گفت که اظهارات حسن روحانی حساسیت برانگیز است.

وی اظهارداشت که این اظهارات مخالف قوانین بین‌المللی و عرف دیپلماتیک است و روحانی در آینده از اظهارات حساسیت برانگیز خودداری کند.

همچنین تعدادی از نمایندگان پارلمان افغانستان نیز اظهارات روحانی را «مداخله در امور داخلی» این کشور اعلام کردند و تأکید کردند که این اظهارات موجه نیست و دولت‌های ایران و افغانستان قراردادهای دو کشور را به‌دقت مطالعه کنند.
 
انتهای پیام/