آداب و رسوم مردم ملایر در ماه مبارک رمضان

به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا به نقل از ملایری ها، آغاز ماه بندگی حال و هوای دیگری به شهر می دهد. بوی بهار عرفان می‎آید، آسمان همه رحمت است، همه جا روشنی و زمین پهنه ای از نور در این ضیافت عاشقانه است.

به گزارش پایگاه خبری ملایری ها، یکی از مناطقی که به صورت دو زمانه (پیش و پس از اسلام) آداب و سنن خاصی را انجام می‎دادند، منطقه بکر و باستانی ملایر است.

شهرستان ملایر نیز همانند سایر شهرهای کشور از دیرباز آداب و رسومی در ماه مبارک رمضان داشته است.

یکی از آداب و رسوم مردم ملایر پس از اسلام مربوط به ماه مبارک رمضان است که از دیرباز پیش از آغاز این ماه همسایگان مساجد و تکایا برای غبارروبی و عطرافشانی آنها اقدام می کردند.

مردان فرش‎های مساجد را بیرون آورده و دیوار گلی آنها را توسط خاک سفید طبیعی، سفید کرده و زنان سقف‌ و تیرهای چوبی و کاشی‎های کنار پنجره‎ها و محراب را گردگیری و کف مسجد را جارو کرده و فضای مسجد را با سبزه، گل‎های شمعدانی و لاله عباسی طراوت و سرسبزی می بخشیدند.

مردم ملایر در ماه مبارک شعبان برای خرید مایحتاج مورد نیاز ماه مبارک رمضان به بازار رفته موادی مانند رنجبیل، زیره سبز و سیاه، خلال پسته، بادام، گردو، خرما، آرد سفید، زعفران، روغن حیوانی، پنیر لیقوانی، گلاب، آرد گندم، نشاسته، برنج شکسته، آرد نخودچی، شیره شربتی و آلو بخارا را تهیه می‎کردند.

در آخرین روزهای ماه شعبان مردم ملایر به سه دسته تقسیم می شدند، عده‎ای که چندان اهل مسجد و نماز نبودند عصر آخرین روز از ماه شعبان با فراهم کردن خوراکی‎های متنوع و کمی هم غیرحلال به دارچم و دارالبهشت ازناو و سایر دره‎های سرسبز اطراف شهر رفته و با نواختن تار و کمانچه دلی از از عزا درآورده ولی در ایام ماه مبارک رمضان به دلیل اکرام این ماه چنین کارهایی را انجام نمی دادند.

گروهی دیگر مردم عامه شهرستان بودند که روز آخر ماه شعبان را به پیشواز ماه مبارک رمضان رفته و روزه می گرفتند.

دسته سوم عده ای از مردم بودند که خود را برای انجام فرائض ماه مبارک رمضان آماده کرده و در دوشب آخر ماه شعبان مراسم کلوخ اندازان را با فراهم کردن غذاهای متنوع و حلال میهمانی گرفته و برخی میوه‎های خنک و فصلی را برای این ماه ذخیره می کردند.

در اولین روز از ماه مبارک رمضان خانواده‎ها تلاش می کردند تا دور هم جمع شده تا از فضای ملکوتی نخستین سحر این ماه پر خیر و برکت استفاده کنند.

پدر و مادر در نخستین سحر پس از قرائت دعای سحر و صرف غذای سحری، رو به قبله ایستاده و اعضای خانواده نیز به دور آنها حلقه بسته و دعای ویژه ای را به زبان محلی می خواندند و پس از آن نیت یکروزه یا یک ماهه برای انجام فریضه روزه را با هم می خواندند.

در بین اعضای خانواده فرزندانی که هنوز به سن بلوغ نرسیده اند قرار می گذارند که نیمی از رمشان را روزه بگیرند، یعنی صبحانه نخورند و تا ظهر گرسنه بمانند و پس از صرف ناهار روز دوم، روزه دونیم روز را پدر و مادر به هم دوخته و به خدا تقذیم کنند که در اصطلاح به آن روزه کله گنجشکی گفته می شود و این امر برای ریشه دار کردن آثار اطاعت از فرمان الهی در بین فرزندان انجام می‎شد.

آش رشته و اماج، مشکوفی و فرنی، کوفته زیره، رنگینه، تله، شیربرنج از جمله غذاهایی است که در این ماه مردم ملایر از آن استفاده می کردند.

بیدار کردن روزه‌داران به‌ هنگام سحر با قرائت مناجات از بلندگوی مساجد یا پیش از آن با گذر از کوچه‌ها و خواندن مناجات با صدای رسا و زیبا صورت می‌گرفت که با آمدن رادیو، تلویزیون و این ساعت‌های زنگ‌دار دیگر این اتفاق نمی‌افتد.

از رسوم زنان ملایری نیز این بود که با بسته‌بندی آجیل مشکل‌گشا، آن را به نیت برآورده شدن حاجت، بعد از نماز مغرب در بین نمازگزاران تقسیم می‌کردند که این رسم شیرین، همچنان در ملایر پابرجا است.

یکی از رسوم دلچسب در شهرستان ملایر افطاری دادن داماد به نوعروسش از رسم‌های ملایری‌هاست، این رسم تقریبا توسط تمام خانواده‌های ملایری انجام می‌گیرد. انجام این رسم به این نحو است که داماد باید یک وعده افطار را برای تازه عروس، به خانه پدرش ببرد.

در روزهای پایانی ماه رمضان، زنان روزه‌دار با نخ، سوزن و پارچه به مسجد می‌رفتند و بین نماز ظهر و عصر کیسه‌ای می‌دوختند و این کیسه به نیت برکت در زندگی دوخته می‌شد که در آن پول می‌گذاشتند تا برکت ماه مبارک را به ماه‌های دیگر سال نیز منتقل کنند.

در روز عید فطر نیز مردم ملایر با درست کردن آش رشته ترش که شامل، رشته، نخود، لوبیا، عدس، برگه زردآلو، چغندر، شیره و سرکه است، این عید را جشن می گیرند.