ضرورت نگاه فرهنگی به مسأله جمعیت

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از خطب شکن: سید محمود حسین زاده/ در رویکرد اسلامی و قرآنی، زمین جایگاه نسل و ذریه انسان است و آفرینش انسان، خیر و برکت قلمداد می‌شود چراکه خداوند متعال پس از آفرینش انسان به خود تبریک و احسنت گفته است. بنابراین ازدیاد این خیر و تکثیر نسل انسانی و خصوصا نسل مومن، پر از خیر و برکت و رحمت خواهد بود. اما در رویکرد سکولار و غربی، زندگی فرصتی محدود و ظاهری گذراست که ارزش ذاتی ندارد و لذا تکثیر نسل انسان اهمیت چندانی ندارد.

در ساخت تمدن اسلامی، در عرصه دانش، در عرصه‌های فناوری و علم، در ساحت‌های جهاد و ایستادگی و در عرصه ایمان و تقوا آن چه می‌تواند تحقق دهنده این مسائل مهم باشد و به نوعی زیرساخت اصلی آن محسوب می‌شود، وجود جمعیتی جوان و پرانرژی است؛ لذا باید  مسئله تکثیر جمعیت و ازدیاد نسل به شدت مورد توجه همگان قرار گیرد و  مانع پیری جمعیت شویم.

افزایش جمعیت، مقتضای امروز جامعه

در اسلام، دو دسته احکام داریم: احکام اولیه و احکام ثانویه. احکام اولیه در شرایط عادی باید مورد عمل قرار گیرند اما در شرایط ویژه و غیرعادی وظیفه ما عمل و رفتار بر طبق احکام ثانویه اسلام است. در مسئله جمعیت نیز به همین صورت است. در سال‌های دهه ۷۰ که با خطر انفجار جمعیتی مواجه بودیم، سیاست‌های کاهش جمعیت اجرا شدند، البته در اجرای آن زیاده‌روی شد و اکنون با خطر بزرگ‌تر پیری جمعیت مواجهیم و باید به سمت افزایش جمعیت پیش برویم.

آپارتمان نشینی و کم شدن جمعیت

مساله شهرنشینی و سبک معماری و خانه‌های آپارتمانی یکی دیگر از عوامل مهم مساله جمعیت است. هم اکنون وضعیت خانه‌ها و زندگی شهرنشینی به صورتی است که مروج کم فرزندی است و باید برای این محدودیت‌ها فکر کرد و چاره‌ای اندیشید.

مساله مهاجرت‌های بی‌رویه که بیشتر حاصل بی‌تدبیری‌ها یا بدتدبیری‌ها است نیز از عوامل تاثیرگذار است. مساله دیگر نیز بالا رفتن سن ازدواج و اشتغال در جامعه است. تحصیلات کلاسیک و بدون برنامه زنان منجر به محدود شدن همسرگزینی دختران شده است که راه حل آن اصلاح فرهنگِ «یا درس یا ازدواج» است. بدین معنا که باید به جوانان آموخت که می‌توان همراه ازدواج به تحصیلات نیز ادامه داد. از عوامل دیگر بالا رفتن سن ازدواج، اشتغال زیاد زنان در خارج از خانه است که راه‌حل آن نیز افزایش دورکاری‌هاست.

تحقیقات نشان می‌دهد که هر چه اشتغال زنان در خارج از خانه افزایش یابد، تمایل آنان برای فرزندآوری کمتر می‌شود. از عوامل دیگر بالارفتن سن ازدواج نیز می‌توان به شیوع وصلت‌ها و آشنایی‌های غیررسمی و دخالت‌های بیش از حد در ازدواج‌ها اشاره کرد.

باید فرهنگ عوض شود

فرهنگ جامعه، اولین عامل موثر بر افزایش یا کاهش جمعیت است. فرهنگ جامعه مجموعه‌ای از ارزش‌ها و اعتقادات افراد است که نقش بسیار تعیین کننده‌ای در این جهت خواهد داشت و باید ابتدا به اصلاح فرهنگ در جهت پذیرش فرزند بیشتر و تحمل بار تربیتی آن اقدام کرد.

مساله باروری دومین شاخصه اجتماعی لازم است که باید مورد توجه قرار گیرد. نرخ باروری زنان در جامعه نسبت به آن چه لازم است، بسیار پایین است و باید برای رسیدن به هدف افزایش نسل، این نرخ را آسیب‌شناسی و موانع آن را برطرف کرد تا به نرخ متعادل از آن رسید.

انتهای پیام/