مهارت خراطی سنتی سرایان ثبت ملی شد

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ محمد عرب مسئول میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری شهرستان سرایان در گفتگو با سرایان بیدار، گفت: اساس کار خراطی، چرخیدن قطعه استوانه ای شکل چوبی و برداشت لایه ای از سطح آن با کمک ابزار های تیز فلزی می باشد. برای کار خراطی چوب را در دهانه دستگاه سه نظام یا رکاب محکم نموده سپس به وسیله مغار به چوبی که حول محور خود درحال چرخش است فشار وارد نموده تا شکل مورد نظر را خراطی نمایند. بنابراین با وجود برجستگی ها و فرو رفتگی های مختلف، مقطع آن همواره دایره شکل و صاف می باشد

 وی افزود:: چوب های مورد استفاده نیز چوب سپیدار، بید، تاقوک، گردو، زردآلو و عناب بوده که چوب عناب و گردو به دلیل استحکام و زیبایی نقش و مرغوبیت، دوام بیشتری داشته و مطلوب تر است.

به گفته عرب : وجود بازارچه صنایع دستی میثم با قدمتی حدود 500 سال که در گذشته کارگاههای ساعت سازی ، اسلحه سازی ، نمد مالی ، آهنگری سنتی ، زنگوله سازی ،  خراطی ، مس گری و... در خود جای داده بود و هم اکنون نیز تعدادی از غرفه های بازار به هنرهای سنتی اختصاص دارد ، نشان از رونق صنعت در این شهرستان در دوران صفویه  است .

مسئول نمایندگی میراث فرهنگی شهرستان سرایان بیان داشت : طبق بررسی های موجود بیش از 300 سال است که خراطی به شکل سنتی در شهر سرایان انجام می شود واستاد رمضان محمدی   متولد 11 تیر 1311 در شهر سرایان از هنرمندان پیشکسوت این رشته می باشد که این هنر از قدیم در خانواده ایشان مرسوم بوده است.وبا پیگیریهای انجام شده این مهارت در دیماه سال جاری در فهرست میراث معنوی کشور بنام سرایان به ثبت رسیده است .

وی گفت:در قدیم با توجه به نوع نیاز و فعالیت های مردم چرخ های ریسندگی بزرگ – دوک – جلک  چرخونک  – نی و میانه قلیان – وردنه – پسک  – دسته ی تیشه ، چکش ، هاون  و در کنار خراطی به ساخت کرسی و ..... و همچنین تعمیر وسایل چوبی خراب از جمله فعالیت های کارگاه خراطی می باشد.

عرب اظهار داشت : مهمترین  ابزار کار خراطی : دستگاه خراطی: که شامل دو پایه ی چوبی از جنس توت که بر روی هر قسمت دو پایه به موازات  یک فلز نوک تیز از جنس فولاد به نام مرغک  نصب شده که برای نگه داری چوب بر روی دستگاه می باشد ، کمانه : یک چوب بلند به اندازه یک و نیم مترکه از چوب انار تهیه شده و ودر انتهای آن برای محل قرار گرفتن دست از یک چوب دیگر نیز استفاده شده است . پرما « مته  »  ، پرما برگی «مته برگی» : برای مشخص کردن مکان سوراخ  ، چوب پایه مته ، تیشه ، اره ،  سنگ سو : سنگی از جنس سنگ  . . .  برای تیز کردن اسکنه و  هر سنگی کار این سنگ را انجام نمی دهد  ، اسکنه :  مغاری با دهانه تخت به اندازه 5/2 سانتی متر و طول 10 سانتی متر از جنس فولاد  ، سوهان و چوب ساب : برای بر طرف کردن ناصافی های سطحی چوب  ، داس : برای از بین بردن برآمدگی های روی چوب ، برّاک : ابزاری است  مانند مته هااز جنس فولاد با این تفاوت که سر آن مانند قلاب است و برای گود کردن و خط انداختن  قسمت پهنای چوب مثل ته پسک ، اره شانه بر(ظریف بر) :  برای درست کردن دندانه های شانه و... می باشد.

انتهای پیام/